Bài toán trụ sạc xe điện tại các chung cư trước lộ trình chuyển đổi xanh

Thứ 5: 19:06 ngày 07/05/2026

Để khuyến khích chuyển đổi xe điện, cơ quan chức năng cần bố trí hạ tầng, các quy chuẩn kỹ thuật về khu vực để xe điện, vị trí sạc và đổi pin nhằm đảm bảo an toàn.

Trước lộ trình hạn chế xe máy xăng tại khu vực nội đô của Hà Nội từ ngày 1/7, nhiều người dân đã chuyển đổi phương tiện sang xe điện. Tuy nhiên, hạ tầng trạm sạc, điểm đổi pin vẫn chưa có nhiều, đặc biệt là tại các chung cư nơi họ sinh sống khiến nhiều người đang loay hoay trước những bất cập này.

Một hầm chung cư đã bố trí các trụ sạc dành cho xe điện của cư dân tòa nhà.

Khó bố trí chỗ sạc

Làm việc tại một cơ quan tư nhân có trụ sở đóng ở phường Hoàn Kiếm, anh Trần Nam Khánh (phường Việt Hưng, Hà Nội) vừa mới mua chiếc xe điện trị giá gần 30 triệu đồng do ngại lộ trình cấm xe xăng vào khu vực lõi nội đô Hà Nội.

“Chiếc xe điện này chạy được khoảng 100km thì phải sạc. Hiện tại, nếu so với giá xăng thì xe điện rẻ hơn rất nhiều về chi phí. Tuy nhiên, nguồn điện sạc pin để xe chạy sẽ là bài toán đau đầu với những người ở chung cư,” anh Khánh nói.

Sinh sống tại chung cư có “tuổi đời” 25 năm, nơi anh Khánh ở chỉ có vài ổ cắm điện dưới khu vực tầng hầm. Do đó, khi người dân tòa nhà mua sắm xe điện nhiều, những hộ dân phải canh khung thời gian từ 7h sáng đến trước 22h hằng ngày theo quy định để sạc pin cho phương tiện.

Bổ sung hạ tầng sạc xe điện tại chung cư, siết yêu cầu an toàn cháy nổ

Sự gia tăng nhanh của ôtô, xe máy điện tạo áp lực lớn lên hạ tầng kỹ thuật các tòa nhà chung cư, buộc cơ quan quản lý phải tính đến việc bổ sung quy định về trạm sạc, siết chặt tiêu chuẩn an toàn.

Theo anh Khánh, đơn vị vận hành tòa nhà đã bố trí vị trí riêng dành cho xe điện, đồng thời bổ sung thêm các ổ cắm. Tuy nhiên, với gần 150 chiếc xe hiện nay chỉ có chưa đến 10 ổ cắm thì việc người dân nhìn trước, ngó sau để sạc là câu chuyện thường ngày.

“Khác với nhà đất có thể chạy lại đường dây tải điện. Đa phần các chung cư cũ khi xây dựng không bố trí các nguồn sạc cho xe điện. Vì thế, khi lộ trình chuyển từ xe xăng sang xe điện, những tòa chung cư sẽ gặp nhiều khó khăn, bất cập để bố trí các trụ sạc, nguồn điện cung cấp cho xe sạc,” anh Khánh than thở.

Tại khu đô thị Kim Văn-Kim Lũ (phường Định Công, Hà Nội), toàn bộ xe điện đã được đưa lên bãi gửi xe nổi ngoài trời. Ban quản trị chung cư đã lắp đặt hệ thống đường dây, cầu dao tự động, thiết bị bảo vệ mạch điện bằng cách tự động ngắt dòng điện khi xảy ra sự cố như quá tải để sạc xe điện an toàn.

“Trước đây, nhiều người dân mang cả xe điện lên trên tầng nhà sinh sống để sạc do không có đủ chỗ sạc trong hầm. Nếu xảy ra cháy nổ sẽ ảnh hưởng đến các hộ dân trong tòa chung cư. Vì thế, việc lắp sạc ngoài trời, không có mái che để đảm bảo không gian chữa cháy để xe cứu hỏa tiếp cận cũng chỉ là giải pháp tạm thời,” bác Nguyễn Đình Sỹ, cư dân khu đô thị Kim Văn-Kim Lũ chia sẻ.

Tại một chung cư mới tọa lạc ở phường Phúc Lợi (Hà Nội), tầng hầm nơi gửi xe được phân chia rõ ràng giữa khu vực vị trí đỗ của xe xăng và xe điện. Ngoài ra, các trụ sạc cũng được lắp đặt ngay chỗ gửi xe nên việc sạc pin khá dễ dàng và thuận tiện với cư dân.

Giải bài toán trạm sạc tại các chung cư

Đánh giá chủ trương chuyển đổi phương tiện xanh là biện pháp nhằm giảm ô nhiễm môi trường, ông Khương Kim Tạo, nguyên Phó Chánh Văn phòng Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia, bày tỏ lo ngại về hạ tầng phục vụ xe điện tại các khu đô thị, chung cư hiện vẫn tồn tại nhiều bất cập, hệ thống trạm sạc và điểm đổi pin còn thiếu, chưa đồng bộ; quy hoạch chỗ đỗ xe chưa đáp ứng nhu cầu sạc, gây áp lực lên hệ thống điện nội bộ và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cháy nổ.

“Khả năng chịu tải hệ thống điện chung cư cũ không có thiết kế sạc cho xe điện, chưa kể pin xe điện cháy rất khó dập nên lắp đặt ở đâu và vận hành ra sao cho an toàn là bài toán đau đầu với ban quản trị và đơn vị vận hành tòa nhà,” ông Tạo nhìn nhận.

Thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là đột phá chiến lược và Nghị quyết số 70-NQ/TW nêu rõ mục tiêu đến năm 2030 là bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng, theo ông Tạo, thành phố cần ưu tiên phát triển trạm sạc ngoài trời tại các bãi đất trống, khu công cộng để giảm áp lực cho hầm chung cư. Hệ thống điện phục vụ sạc cần được thiết kế riêng biệt, có thiết bị bảo vệ và kiểm soát độc lập, tránh sử dụng chung với hệ thống điện sinh hoạt; bổ sung yêu cầu nghiêm ngặt hơn về phòng cháy chữa cháy; nghiên cứu các vị trí đổi pin thuận tiện cho người sử dụng và mức giá hợp lý để khuyến khích chuyển đổi phương tiện chạy bằng năng lượng xanh.

Ông Đinh Quốc Dân, Phó Viện trưởng Viện Khoa học công nghệ Xây dựng (Bộ Xây dựng) cho biết Bộ Xây dựng đã giao Viện biên soạn dự thảo sửa đổi quy chuẩn, trong đó có quy định về khu vực để xe điện, khu vực sạc xe điện và khu vực đổi pin tiếp cận theo nguyên tắc “phân vùng giới hạn, cô lập nguồn cháy, phát hiện và xử lý từ sớm", từ đó kiểm soát tối đa các tính chất cháy nổ phức tạp đặc thù của pin trên xe điện.

Đối với các chung cư hiện hữu, ông Dân cho rằng việc bố trí khu vực sạc xe điện không bị áp đặt cứng nhắc mà phụ thuộc vào điều kiện bố trí, tổ chức không gian và hạ tầng kỹ thuật thực tế của từng tòa nhà. Quy chuẩn chỉ bắt buộc áp dụng khi chung cư có nhu cầu, được sự đồng thuận việc bổ sung khu vực sạc xe điện dựa trên quyết định của chủ đầu tư hoặc chủ sở hữu nhà chung cư.

“Trước khi lắp đặt, chủ đầu tư hoặc đơn vị quản lý bắt buộc phải tính toán, đánh giá kỹ lưỡng năng lực của hệ thống phòng cháy chữa cháy hiện có, cũng như công suất phụ tải và khả năng đáp ứng của hệ thống điện hiện tại,” ông Dân nói rõ thêm.

Trước đó, Thủ tướng Chính phủ đã có Công điện số 27 yêu cầu Bộ Xây dựng khẩn trương xây dựng, hoàn thiện hệ thống các quy định, quy chuẩn/tiêu chuẩn về quy hoạch đô thị, phải tích hợp hạ tầng cho giao thông xanh, bao gồm cả hệ thống trạm sạc điện, hạ tầng cần thiết cho các trạm sạc pin thay thế, hoàn thành trong quý 2/2026.