Bắc Ninh
Chương trình Mở rộng quy mô vệ sinh và nước sạch nông thôn dựa trên kết quả: Nâng ý thức vệ sinh, phòng bệnh
Cải thiện điều kiện vệ sinh
Theo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh, năm 2020, chương trình “Mở rộng quy mô nước sạch và vệ sinh nông thôn dựa vào kết quả” hỗ trợ hộ nghèo, cận nghèo, gia đình chính sách xây dựng 2.614 nhà tiêu. Chương trình triển khai tại 89 xã, thị trấn ở 6 huyện là: Yên Dũng, Tân Yên, Yên Thế, Hiệp Hòa, Lạng Giang, Việt Yên với nguồn hỗ trợ gần 2,9 tỷ đồng.
 |
|
Qua thực hiện chương trình, đến nay 90% hộ dân ở các huyện được thụ hưởng có điểm rửa tay bằng xà phòng. |
Thời điểm này, Trung tâm Y tế huyện Việt Yên đang phối hợp với UBND các xã, thị trấn khảo sát, hướng dẫn các hộ nghèo, cận nghèo, gia đình chính sách xây dựng nhà vệ sinh. Năm nay, huyện Việt Yên tập trung hỗ trợ hoàn thiện 378 nhà vệ sinh ở 15 xã, thị trấn. Ngoài những hộ được chi trả một phần kinh phí, các gia đình có nhu cầu sẽ được tư vấn kỹ thuật bảo đảm yêu cầu hợp vệ sinh. Nhờ đó giúp người dân biết sử dụng công trình, bảo vệ môi trường, nâng cao chất lượng cuộc sống của chính gia đình mình.
Trước đây nhiều gia đình vẫn coi nhà vệ sinh là công trình phụ nên ít chú trọng khi làm nhà ở. Năm 2016, huyện Việt Yên mới có khoảng 49,7% hộ có nhà tiêu hợp vệ sinh. Thời điểm ấy, với mức thu nhập bình quân đầu người thấp, tỷ lệ hộ nghèo, cận nghèo còn cao nên việc xây dựng nhà tiêu theo đúng chuẩn còn khó khăn.
Niềm vui đến khi năm 2016, huyện Việt Yên được chọn thực hiện chương trình “Mở rộng quy mô nước sạch và vệ sinh nông thôn dựa trên kết quả”. Sau khi dự án triển khai, qua các buổi tập huấn, tuyên truyền, vận động, người dân đã nhận thức được lợi ích thiết thực khi có nhà tiêu hợp vệ sinh, bảo đảm phòng tránh các bệnh truyền nhiễm. Từ năm 2016 đến nay, toàn huyện đã xây dựng gần 4 nghìn nhà vệ sinh tiêu chuẩn.
Thực hiện mục tiêu thay đổi hành vi vệ sinh, 6 huyện hưởng lợi từ chương trình còn tập trung tuyên truyền, vận động người dân thường xuyên rửa tay bằng xà phòng. Tại Hiệp Hòa, qua khảo sát của Trung tâm Y tế huyện, trước đây, tỷ lệ người dân rửa tay bằng xà phòng ở 3 thời điểm (trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, khi bàn tay bẩn) chỉ đạt khoảng 30%.
Trước thực tế này, Trung tâm Y tế huyện triển khai tuyên truyền thực hành rửa tay bằng xà phòng tại 10 xã. Trạm y tế phối hợp với các ban, ngành đoàn thể trong xã tổ chức tư vấn, hướng dẫn rửa tay đúng cách. Trong đó chú trọng đến những khu vực đông dân cư, trình độ dân trí chưa cao. Sau một thời gian, nhận thức của người dân nâng lên rõ rệt.
Chị Dương Minh Khuê, xã Hùng Sơn cho biết: Được nhân viên y tế hướng dẫn, gia đình hiểu hơn về lợi ích của việc vệ sinh sạch sẽ và thường xuyên nhắc nhở con em rửa tay với xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh. Giờ việc làm đó trở thành thói quen của gia đình.
Đến nay, trên địa bàn huyện Hiệp Hòa có 85% hộ dân bố trí nơi rửa tay thuận tiện; 78% người dân thường xuyên rửa tay bằng xà phòng. Được biết, rửa tay sạch sẽ giúp giảm khoảng 45% nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm.
Nâng cao nhận thức cho người dân
Phong trào lan tỏa, nhiều gia đình đã có chuyển biến nhận thức, học hỏi làm theo trong việc sử dụng nước sạch, lắp đặt hệ thống lọc nước, xây dựng nhà vệ sinh, hầm khí bioga góp phần giảm thiểu ô nhiễm môi trường, phục vụ sinh hoạt, nâng cao chất lượng cuộc sống.
|
Từ khởi điểm có khoảng 45% gia đình có nhà tiêu, nơi rửa tay hợp vệ sinh, đến nay, các huyện hưởng dự án có 69,4% hộ sử dụng nhà tiêu đạt chuẩn; hơn 95% người dân nông thôn sử dụng nước sạch. |
Theo ông Vương Kỳ Hùng, Trưởng Khoa Sức khỏe cộng đồng (Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh), Bắc Giang là một trong 21 tỉnh của cả nước được thụ hưởng chương trình “Mở rộng quy mô nước sạch và vệ sinh nông thôn dựa trên kết quả” từ nguồn vốn vay Ngân hàng Thế giới, giai đoạn 2016-2020. Tỉnh Bắc Giang triển khai ba hợp phần do Sở Nông nghiệp và PTNT, Sở Giáo dục - Đào tạo, Sở Y tế đảm nhận. Trong đó, Sở Y tế thực hiện hợp phần vệ sinh nông thôn và thay đổi hành vi vệ sinh.
Sau gần 5 năm thực hiện, chương trình không chỉ góp phần hỗ trợ các hộ dân cải thiện điều kiện vệ sinh, phòng chống dịch bệnh mà còn làm thay đổi nhận thức, hành vi theo hướng tích cực trong việc giữ gìn môi trường sống. Từ khởi điểm có khoảng 45% gia đình có nhà tiêu, nơi rửa tay hợp vệ sinh, đến nay, các huyện hưởng dự án có 69,4% hộ sử dụng nhà tiêu đạt chuẩn; 90% gia đình có điểm rửa tay bằng xà phòng; hơn 95% người dân nông thôn sử dụng nước sạch. Qua đó làm giảm tình trạng bệnh tật trong dân cư, nhất là các bệnh truyền nhiễm liên quan đến vệ sinh, nguồn nước như: Sốt xuất huyết, tay-chân-miệng, tiêu chảy, phụ khoa, da liễu.
Tuy nhiên, tiến độ xây dựng nhà tiêu ở một số xã được hưởng lợi từ chương trình hỗ trợ còn chậm. Tỷ lệ hộ dân sử dụng nhà tiêu hợp vệ sinh chưa đồng đều, nhất là ở các xã miền núi, vùng khó khăn. Trên địa bàn tỉnh còn 6% hộ dân chưa có nhà tiêu. Nhiều người dân chưa hình thành thói quen rửa tay sạch sẽ, sinh hoạt thiếu khoa học và vệ sinh, làm tăng nguy cơ lây nhiễm dịch bệnh.
Qua rà soát việc thực hiện các chỉ tiêu, Ban Điều phối thực hiện chương trình của Trung ương đã đề xuất với Ngân hàng Thế giới gia hạn chương trình thêm 24 tháng (dự kiến đến 30/7/2023) cho toàn bộ 21 tỉnh tham gia chương trình.
Trong thời gian tới, được biết, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh tiếp tục giám sát, đẩy nhanh tiến độ hoàn thành mục tiêu xây dựng 7,4 nghìn nhà tiêu (hiện đã thực hiện được 65%). Vận động những hộ chưa có nhà tiêu cải thiện điều kiện sinh hoạt, góp phần phòng, chống dịch bệnh, nâng cao sức khỏe.
Trong đó chỉ rõ cho người dân biết, việc sử dụng nhà tiêu không hợp vệ sinh, không có nhà vệ sinh là nguyên nhân gây nên một số bệnh truyền nhiễm qua đường tiêu hóa, hô hấp. Trạm y tế tuyến xã tổ chức cung cấp kiến thức vệ sinh cá nhân, hướng dẫn người dân sử dụng nước sạch, chú trọng giữ gìn nơi ở sạch sẽ, hình thành nếp sống văn minh. Các trường mầm non dạy trẻ em thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, ăn chín, uống sôi để các cháu có ý thức vệ sinh từ bé.
Minh Thu
Ý kiến bạn đọc (0)