Liên kết sản xuất vụ đông ở vùng cao: “Đòn bẩy” nâng giá trị cây trồng
BẮC NINH - Từ sản xuất vụ đông, người dân trong tỉnh Bắc Ninh cung cấp cho thị trường lượng lớn rau quả. Nếu như trước đây, một số địa phương không canh tác vụ đông do thời tiết lạnh giá, thiếu nước tưới, hạn chế về kỹ thuật thì nay diện tích gieo trồng mở rộng, duy trì nhiều mô hình liên kết sản xuất giúp nâng cao hiệu quả kinh tế.
Thu nhập cao từ cây vụ đông
Những ngày này, trên cánh đồng thôn Nà Ó, xã An Lạc, không khí sản xuất hết sức khẩn trương. Gia đình ông Nguyễn Văn Toan trồng 1,5 mẫu khoai tây. Nhờ đưa máy móc vào đồng ruộng, toàn bộ khâu làm đất, lên luống và trồng được thực hiện nhanh gọn, chỉ trong 3 ngày là xong. Trước kia, mọi công đoạn đều dựa vào sức người và trâu bò, vất vả, mất nhiều thời gian. Nay bà con sử dụng phương tiện cơ giới giúp giảm đáng kể công lao động, tiết kiệm chi phí, bảo đảm khung thời vụ.
![]() |
|
Nông dân xã An Lạc sử dụng phương tiện cơ giới trong sản xuất vụ đông. |
Chất đất tại thôn Nà Ó là pha cát, tơi xốp, rất phù hợp với cây khoai tây. Hệ thống kênh mương thủy lợi được đầu tư đồng bộ đã tạo điều kiện thuận lợi cho sản xuất. Bởi vậy, từ vài năm qua, thôn duy trì gần 11 ha khoai tây chế biến theo hình thức liên kết với doanh nghiệp.
Ông Nguyễn Anh Tuấn, Chủ tịch UBND xã An Lạc cho biết: Vụ đông năm nay, toàn xã trồng 110 ha khoai tây, tăng 10 ha so với vụ đông năm trước, chiếm hơn 50% tổng diện tích canh tác. Toàn bộ những cánh đồng khoai tây được liên kết sản xuất - tiêu thụ với doanh nghiệp phục vụ chế biến. Năm trước, năng suất khoai tây đạt cao, bình quân 8-9 tạ/sào. Sản phẩm được doanh nghiệp thu mua ngay tại ruộng với giá hơn 8.000 đồng/kg. Mỗi sào cho lãi từ 4,5 - 5 triệu đồng, cao gấp 2 - 2,5 lần so với cây trồng khác. Hiệu quả kinh tế rõ rệt đã giúp người dân gắn bó lâu dài với cây trồng này. Xác định đây là cây trồng chủ lực, xã tiếp tục hướng dẫn nông dân mở rộng diện tích ở những khu vực phù hợp, tiến tới chấm dứt tình trạng đất nông nghiệp không được canh tác trong vụ đông.
Không chỉ An Lạc, tại xã Sơn Động, sản xuất vụ đông cũng được tổ chức bài bản. Mô hình liên kết khép kín từ sản xuất đến tiêu thụ khoai tây thương phẩm do Hội Nông dân xã phối hợp với Hợp tác xã Sản xuất, Thương mại và Dịch vụ tổng hợp D&D (phường Bắc Giang) triển khai hiệu quả từ vài năm trước. Theo đó, Hợp tác xã tổ chức tập huấn khoa học - kỹ thuật, cung ứng giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật theo hình thức trả chậm; đồng thời ký hợp đồng bao tiêu sản phẩm với từng hộ dân. Nhờ liên kết chặt chẽ, nông dân yên tâm sản xuất, giảm rủi ro thị trường và chi phí đầu vào. Đến nay, xã Sơn Động có 126 hộ tham gia sản xuất với tổng diện tích 25 ha với nhiều giống mới như Atlantic, Julinka, Solara, Marabel, Sinora, Diamant được đưa vào sản xuất, có ưu điểm chịu lạnh tốt, ít sâu bệnh, năng suất, chất lượng cao. Các giống ngô ngọt như: Sugar 75, Hoa Trân, TM181, VNS8, Hibrix 5, Hibrix 10 cũng mang lại hiệu quả, phù hợp với điều kiện khí hậu vụ đông miền Bắc.
Nhân rộng diện tích liên kết
Theo ông Vũ Trí Đồng, Phó Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Sở Nông nghiệp và Môi trường), vụ đông này, Bắc Ninh phấn đấu gieo trồng khoảng 27.800 ha cây trồng các loại, trong đó khoai tây 5.300 ha, ngô 4.900 ha, rau các loại 14.000 ha, còn lại cây trồng khác.
![]() |
|
Cánh đồng liên kết sản xuất khoai tây thương phẩm tại thôn Chao, xã Sơn Động. |
Hiện nay, nhiều địa phương tổ chức sản xuất theo mô hình liên kết “3 nhà”: Nhà nước - nhà nông - doanh nghiệp, tạo nền tảng vững chắc cho sản xuất hàng hóa. Riêng khu vực huyện Sơn Động (cũ) trồng hơn 400 ha khoai tây vụ đông, trong đó khoảng 135 ha có liên kết bền vững. Thời gian qua, Công ty trách nhiệm hữu hạn Thực phẩm Orion Vina chú trọng xây dựng vùng nguyên liệu tại Bắc Ninh, liên kết sản xuất khoai tây với diện tích lớn. Theo ông Yang Jin Han, Giám đốc khối sản xuất của Công ty , nhu cầu khoai tây nguyên liệu của Orion Vina từ năm 2026 dự kiến vượt 50.000 tấn/năm, trong khi nguồn cung trong nước vẫn còn thiếu. Doanh nghiệp mong muốn các địa phương của Bắc Ninh tiếp tục mở rộng diện tích trồng khoai tây, hình thành vùng nguyên liệu ổn định, lâu dài phục vụ các nhà máy chế biến.
Thực tiễn sản xuất cho thấy, vụ đông đang đóng vai trò quan trọng trong quá trình tái cơ cấu nông nghiệp ở vùng cao. Ở những chân ruộng bằng phẳng, cơ giới hóa được đẩy mạnh từ khâu làm đất đến thu hoạch. Trên các khu đất dốc, nông dân chủ động chuyển sang trồng ngô, chuối tiêu, khoai lang và một số cây ăn quả ngắn ngày. Tại các vùng có liên kết, giá trị sản xuất đạt hơn 140 triệu đồng/ha đất canh tác. Đáng chú ý, trên khu vực này đã xuất hiện các mô hình ứng dụng thiết bị không người lái trong phun thuốc bảo vệ thực vật, giúp tiết kiệm chi phí.
Bám sát mục tiêu phát triển của tỉnh, giai đoạn 2026-2030, các xã vùng cao xác định phát triển vùng sản xuất hàng hóa tập trung, quy mô lớn, tổ chức sản xuất theo chuỗi giá trị; đẩy mạnh phát triển nông nghiệp sạch, hữu cơ, tuần hoàn; tăng cường ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số; xây dựng mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc để mở rộng thị trường tiêu thụ. Nhờ sự quan tâm của chính quyền các cấp, sự đồng hành của doanh nghiệp, các mô hình liên kết ở vùng cao tiếp tục phát huy hiệu quả rõ nét, góp phần tạo nguồn nguyên liệu dồi dào cung ứng cho thị trường chế biến, nâng cao thu nhập, thúc đẩy nông dân “phủ xanh” đồng ruộng trong vụ đông.
Để khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai trong vụ đông, góp phần giúp các địa phương hoàn thành mục tiêu không còn hộ nghèo đa chiều vào năm 2027, theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường, các xã cần triển khai đồng bộ và hiệu quả các chính sách hỗ trợ của Nhà nước về giống cây trồng, chuyển giao kỹ thuật, tín dụng ưu đãi và tiêu thụ sản phẩm. Đồng thời, tập trung đầu tư cải tạo, nâng cấp hệ thống kênh mương nội đồng; rà soát chuyển đổi diện tích đất trồng lúa kém hiệu quả sang các loại cây trồng có giá trị kinh tế cao, phù hợp đặc thù điều kiện canh tác vùng cao. Quan tâm tháo gỡ thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi để thu hút doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia đầu tư, liên kết sản xuất với nông dân, thúc đẩy sản xuất theo hướng bền vững.
Bắc Ninh











.jpg)






Ý kiến bạn đọc (0)