Sự ảnh hưởng của mạng xã hội

Theo thống kê, Việt Nam nằm trong top 10 quốc gia có đông người dùng Facebook nhất với 64 triệu người tham gia. Là kênh cung cấp thông tin, MXH giúp thông tin báo chí được lan tỏa, quảng bá rộng rãi nhờ tính năng đăng tải, chia sẻ, tương tác. Thông qua MXH, nhiều vấn đề, sự kiện thời sự đã được lan tỏa, kết nối nhiều người, trở thành những phong trào, hành động tích cực, có ý nghĩa xã hội.

Phóng viên Đài PT-TH tỉnh tìm hiểu thông tin trên mạng xã hội Facebook.

Tuy nhiên, bên cạnh mặt tích cực, việc tham gia, sử dụng MXH hiện nay của nhà báo vẫn còn nhiều điều đáng quan tâm. Không ít nhà báo thiếu trách nhiệm, thậm chí vi phạm đạo đức nghề nghiệp.

Vài năm gần đây, Bộ Thông tin và Truyền thông thu hồi nhiều thẻ nhà báo, trong đó có những vụ việc liên quan đến những phát ngôn mà nhà báo đăng tải, chia sẻ trên MXH. Theo nhà báo Nguyễn Bình Dương, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo tỉnh Bắc Giang, thời gian qua, nhìn chung các cơ quan báo chí, phóng viên của tỉnh tuân thủ nghiêm Luật Báo chí và quy định đạo đức nghề nghiệp người làm báo; chưa có phóng viên nào vi phạm phải xử lý kỷ luật bởi các hoạt động liên quan đến MXH. Với vai trò trách nhiệm của mình, nhiều thông tin chưa chuẩn xác trên MXH đã được các cơ quan báo chí của Bắc Giang xử lý linh hoạt, mau lẹ, hiệu quả.

Đơn cử như vụ vải thiều năm 2018, trên MXH Facebook xuất hiện tin vải thiều tại huyện Lục Ngạn giá 3 nghìn đồng/kg, trong khi giá thực tế từ 12-20 nghìn đồng/kg. Điều đáng nói, thông tin trên xuất hiện đúng thời điểm vải thiều đang vào mùa thu hoạch, ảnh hưởng thu nhập, đời sống của hàng vạn nông dân trồng vải. Ban Biên tập Báo Bắc Giang cử phóng viên khảo sát tại vườn, điểm thu mua nhiều nơi phản ánh kịp thời, đầy đủ, chính xác về tình hình sản xuất, tiêu thụ vải thiều. Báo Bắc Giang, Đài Phát thanh và Truyền hình tỉnh cũng đăng tải, chia sẻ thông cáo báo chí của UBND tỉnh trên báo điện tử và Facebook, phối hợp với một số cơ quan báo chí có uy tín “góp sức”, đăng tin, bài phản ánh chính xác tình hình sản xuất, tiêu thụ, giá cả vải thiều tại địa phương, bác bỏ thông tin thất thiệt. Với sự góp sức đầy trách nhiệm đó, việc tiêu thụ vải thiều của nông dân thuận lợi, tránh bị thương lái ép giá.

Trách nhiệm xã hội

Cách đây vài tháng, trên MXH Facebook xuất hiện bài viết của phóng viên một cơ quan báo ngành ở T.Ư đưa tin với dòng tít “Bắc Giang vẫn khai hội xuân Tây Yên Tử dù Thủ tướng chỉ đạo dừng lễ hội”, xuất bản trên báo điện tử hơn 9 giờ, ngày 1/2/2020. Qua xác minh, đây là thông tin chưa chính xác bởi lẽ, tối 31/1,Thủ tướng có văn bản hỏa tốc gửi các địa phương về phòng, chống dịch Covid-19, trong đó có nội dung dừng tổ chức lễ hội trên toàn quốc. Ngay sáng sớm hôm sau (1/2), UBND tỉnh có công điện hỏa tốc gửi các cơ quan, ban, ngành, địa phương quán triệt nội dung này. Như vậy, phóng viên đã không cập nhật nội dung phát ngôn của lãnh đạo Sở VHTTDL theo thời điểm để đưa tin, gây hiểu lầm. Ngay sau khi thông tin trên đăng tải trên MXH đã bị hàng trăm ý kiến phản bác, cuối cùng phóng viên phải gỡ bài khỏi trang Facebook cá nhân.

Quy định đạo đức nghề nghiệp người làm báo Việt Nam gồm 10 điều, trong đó Điều 5 ghi rõ “Chuẩn mực và trách nhiệm khi tham gia mạng xã hội và các phương tiện truyền thông khác”. Hội Nhà báo Việt Nam cũng đã ban hành Bộ Quy tắc sử dụng MXH của người làm báo Việt Nam, có hiệu lực từ 1/1/2019. Nghị định 15/2020/NĐ-CP của Chính phủ quy định việc chia sẻ thông tin giả mạo, sai sự thật trên mạng xã hội bị phạt đến 20 triệu đồng.

Về ứng xử trên MXH, nhà báo Trần Thị Thanh Huyền, Đài Phát thanh và Truyền hình Bắc Giang cho rằng, nhà báo phải làm tròn trách nhiệm của một công dân khi sử dụng MXH. Kiên quyết đấu tranh phản bác lại những thông tin sai lệch, thông tin giả làm ảnh hưởng đến lợi ích quốc gia, dân tộc, uy tín, cá nhân, tập thể. Đặc biệt, cần có sự kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ hay bình luận, bày tỏ thái độ...

Theo Tiến sĩ Lê Thị Nhã, giảng viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền, với một cư dân mạng bình thường thì cần thực thi quyền tự do ngôn luận trên MXH một cách an toàn, có văn hóa nhưng với một nhà báo thì còn phải có thêm trách nhiệm nghề nghiệp và cao hơn nữa là trách nhiệm xã hội. Xét về trách nhiệm nghề nghiệp, nhà báo phải sử dụng MXH để tiếp nhận, lựa chọn, kiểm chứng và “chính thống hóa” thông tin; ngăn chặn, giảm thiểu tác hại của thông tin sai lệch nảy sinh và định hướng thông tin trên MXH.

Ngoài những phân tích, dẫn chứng, quan điểm trên, nhiều ý kiến cho rằng, mỗi nhà báo cần không ngừng học tập, nâng cao trình độ chuyên môn, trau dồi phẩm chất đạo đức, có nhãn quan chính trị sắc bén để ứng xử phù hợp trên MXH, bảo đảm sử dụng MXH đúng quy định pháp luật. Các chi hội, Câu lạc bộ nhà báo thường xuyên tạo ra những diễn đàn, sân chơi lành mạnh trên MXH, tạo "sức đề kháng" tốt nhất cho người làm báo trước những thông tin xấu, độc, sai sự thật.

Tung tin sai lệch trên mạng xã hội: Mạnh tay xử lý

(BGĐT) - Gần đây, cơ quan chức năng tỉnh Bắc Giang liên tục gọi hỏi, xử lý các đối tượng tung tin sai lệch trên mạng xã hội facebook. Theo quy định, dù là vô tình hay cố ý, người đưa thông tin không đúng sự thật đều vi phạm pháp luật.

Mức phạt mới khi đưa tin bịa đặt trên mạng xã hội

Chính phủ ban hành Nghị định 15/2020/NĐ-CP ngày 3-2 quy định mức phạt đối với hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin bịa địa đặt trên mạng xã hội.

Bắc Giang: Tăng cường đấu tranh phản bác quan điểm sai trái, thông tin xấu, độc trên Internet, mạng xã hội

(BGĐT) - Ngày 13-11, Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Bắc Giang tổ chức hội thảo “Nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thông tin xấu, độc trên internet, mạng xã hội trên địa bàn tỉnh Bắc Giang”.

Công Doanh