Phó Chủ tịch UBND tỉnh Dương Văn Thái trao Bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh cho các tập thể có thành tích xuất sắc.

Số thửa bình quân còn 2-3 thửa/hộ

Ước đến hết năm nay, toàn tỉnh dồn đổi được hơn 11 nghìn ha đất nông nghiệp, vượt gần 4 nghìn ha so với mục tiêu Chỉ thị. Sau dồn đổi, số thửa bình quân còn 2-3 thửa/hộ, giảm 7-8 thửa/hộ so với trước. Nhờ có ô thửa lớn, các địa phương xây dựng được 118 cánh đồng mẫu, cánh đồng cho thu nhập cao, tập trung tại Hiệp Hòa, Tân Yên, Việt Yên, Yên Dũng.

Canh tác tại cánh đồng mẫu cho hiệu quả cao hơn từ 20%-40% so với sản xuất đại trà nhờ đưa cơ giới hóa vào làm đất, thu hoạch, tiết kiệm công lao động, giảm chi phí đầu vào. Một số cánh đồng mẫu điển hình như: Lúa chất lượng xã Đức Giang (Yên Dũng); rau cần xã Hoàng Lương (Hiệp Hòa), khoai tây chế biến, xã Bảo Đài (Lục Nam), ngô ngọt xã Lam Cốt, hành Liên Chung (Tân Yên), dưa chuột bao tử xã Quang Thịnh (Lạng Giang)... Thông qua xây dựng cánh đồng mẫu, nhiều địa phương hình thành vùng nguyên liệu ổn định phục vụ chế biến xuất khẩu tăng thu nhập, thuận lợi trong quá trình xây dựng nông thôn mới.

Tuy nhiên, thực tế triển khai cho thấy, một số nơi thực hiện chưa nghiêm nguyên tắc công khai, dân chủ, để xảy ra khiếu kiện. Bên cạnh đó, công tác lãnh chỉ đạo chưa thường xuyên, quyết liệt; kinh phí hỗ trợ chưa kịp tiến độ thực hiện; việc cấp, cấp đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất sau DĐĐT chậm. Nhiều nơi chưa chú trọng chuyển đổi cơ cấu cây trồng và hình thành vùng sản xuất tập trung; có nơi dồn đổi chưa gắn với chỉnh trang đồng ruộng, giao thông thủy lợi nên nên phương tiện cơ giới khó vận hành. Liên kết sản xuất trên cánh đồng mẫu thiếu bền vững; áp dụng công nghệ cao còn ít. 

Bảo đảm công khai, minh bạch, hài hòa lợi ích

Trên cơ sở thảo luận, đánh giá những kết quả, hạn chế trong quá trình thực hiện, đa số các đại biểu khẳng định DĐĐT mang lại hiệu quả thiết thực. Vì vậy cần tiếp tục vận động người dân tham gia. Một số ý kiến chia sẻ kinh nghiệm khi xây dựng phương án, tổ chức DĐĐT để đạt kết quả cao; đồng thời đề nghị cơ quan chuyên môn phối hợp với UBND các huyện, TP sớm hoàn thành công tác đo đạc, chỉnh lý hồ sơ địa chính, cấp đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các hộ gia đình sau khi thực hiện xong DĐĐT để người dân yên tâm đầu tư sản xuất.

Có cơ chế thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp để tăng cường mối liên kết “4 nhà”; áp dụng cơ chế đặc thù đối với huyện miền núi cho phép diện tích dồn đổi quy mô nhỏ hơn, khoảng 5 ha/khu để phù hợp với điều kiện địa hình. Sở Nông nghiệp và PTNT tham mưu, xây dựng cơ chế hỗ trợ sản xuất rau an toàn, tập huấn chuyển giao khoa học kỹ thuật.

Nông dân thôn Quả, xã Trung Sơn (Việt Yên) thu hoạch lúa trên cánh đồng được dồn đổi. Ảnh tư liệu.

Kết luận hội nghị, đồng chí Dương Văn Thái ghi nhận kết quả đạt được của các địa phương thời gian qua, đồng thời chỉ rõ diện tích dồn đổi vẫn chiếm tỷ lệ thấp so với tổng diện tích canh tác. Đồng chí khẳng định DĐĐT là nhiệm vụ quan trọng trong chỉ đạo định hướng phát triển nông nghiệp, nông thôn của tỉnh. Để hoàn thành kế hoạch đề ra giai đoạn 2017-2018, đồng chí yêu cầu các sở, ban, ngành, huyện, TP xây dựng chương trình cụ thể thực hiện có hiệu quả. Trong đó, coi DĐĐT là nhiệm vụ chính trị thường xuyên; nêu cao vai trò người đứng đầu; đẩy mạnh ứng dụng nông nghiệp công nghệ cao. Khi triển khai phải bảo đảm phương châm lấy thôn, bản là địa bàn, người dân là chủ thể, tuyên truyền là biện pháp hàng đầu, sự đồng thuận của người dân là yếu tố quyết định. 

Quá trình thực hiện bảo đảm công khai, dân chủ, minh bạch, hài hòa lợi ích, tuân thủ các quy định của Luật Đất đai, quy hoạch xây dựng NTM, phù hợp điều kiện thực tiễn. Đồng chí nhấn mạnh, mục tiêu của DĐĐT nhằm tích tụ ruộng đất, tăng thu nhập cho nông dân. Vì vậy, sau dồn đổi không chỉ nông dân có ruộng rộng mà phải gắn với chuyển đổi cơ cấu cây trồng gắn với ứng dụng khoa học, kỹ thuật; khuyến khích tổ chức, cá nhân thuê mượn đất để tạo thành vùng sản xuất lớn, nâng giá trị.  Về một số kiến nghị, đồng chí giao cho Ban chỉ đạo DĐĐT tỉnh tổng hợp, phối hợp cơ quan chuyên môn đề xuất các biện pháp giải quyết trong thời gian tới. 

Nhân dịp này, thay mặt lãnh đạo tỉnh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Dương Văn Thái trao Bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh cho 10 tập thể có thành tích xuất sắc trong thực hiện DĐĐT, xây dựng cánh đồng mẫu. 

Một số kinh nghiệm thực hiện DĐĐT Ông Nguyễn Đức Hiền, Phó Chủ tịch UBND huyện Việt Yên: Kịp thời tháo gỡ vướng mắc Huyện Việt Yên xác định DĐĐT phải dựa trên tinh thần tự nguyện của người dân, không được áp dụng biện pháp cưỡng chế. Do đó, các tiểu ban DĐĐT trong huyện kiên trì vận động; nhiều thôn phải tổ chức tới hơn 30 cuộc họp dân mới thành công. Tuy nhiên, trong đó có 2 thôn chuẩn bị giao ruộng đến phút cuối lại không thành.  Nguyên nhân là do người dân phát hiện một số thành viên thuộc tiểu DĐĐT nhận ruộng của gia đình mình có diện tích lớn hơn so với mặt bằng chung. Ngay khi nắm bắt tình hình, huyện thành lập đoàn công tác tổ chức gặp gỡ người dân; giải đáp kịp thời vướng mắc; đồng thời giám sát quá trình gắp thăm, giao nhận ruộng, bảo đảm không gây bức xúc ở cơ sở. Qua đó lấy lại niềm tin của nhân dân.  Bà Nguyễn Thị Thanh Xuân, Trưởng phòng Nông nghiệp và PTNT huyện Yên Thế: Hỗ trợ khuyến khích người dân Là địa bàn miền núi, ruộng đất phân tán, bậc thang nên DĐĐT của huyện gặp nhiều khó khăn; kinh phí để chỉnh trang đồng ruộng rất lớn. Trước thực tế đó, huyện chú trọng giải pháp hỗ trợ vốn để khuyến khích người dân tham gia. Giai đoạn 2014-2016, ngoài cơ chế hỗ trợ của tỉnh, UBND huyện bố trí ngân sách cấp 5 triệu đồng/ha cho diện tích thực hiện dồn đổi.  Bên cạnh đó, huyện lồng ghép các nguồn vốn, trợ giá giống, một phần vật tư để giúp nông dân thuận lợi trong sản xuất. Cùng đó, tổ chức tuyên truyền, nâng cao nhận thức về ý nghĩa của DĐĐT. Kết quả, toàn huyện dồn đổi được gần 47 ha, vượt kế hoạch. Hiện nay, huyện đang rà soát để tiếp tục đăng ký triển khai DĐĐT trong những năm tiếp theo; đề xuất một số cơ chế đặc thù với địa bàn miền núi. Ông Dương Văn Hường, Trưởng thôn Xuân Thành, xã Châu Minh (Hiệp Hòa): Lãnh đạo thôn phải gương mẫu Khi thôn bắt tay vào DĐĐT, chúng tôi rất bỡ ngỡ. Quá trình thực hiện gặp nhiều khó khăn, có thành viên trong tổ dồn đổi còn nản lòng. Với quyết tâm thực hiện bằng được, hằng ngày tôi đọc chủ trương DĐĐT trên hệ thống loa của thôn để người dân nắm được. Sau đó phát phiếu đến từng nhà xin ý kiến, hộ nào không đồng ý xin cho biết rõ lý do.  Đặc biệt, biện pháp mà Xuân Thành chú trọng là lãnh đạo thôn phải gương mẫu, không trục lợi cá nhân. Việc gắp phiếu bảo đảm công khai, dân chủ. Nhờ vậy, người dân tự nguyện hiến đất, ngày công chỉnh trang đồng ruộng, dồn đổi thành công hơn 100 ha đất canh tác. Hiện nay, Xuân Thành không còn bờ ngăn cách giữa các thửa. Máy gặt, máy làm đất chạy phăm phăm khi vào vụ. Đường nội đồng bao quanh các ruộng thuận lợi xây dựng cánh đồng mẫu cấy lúa chất lượng liên kết với doanh nghiệp.

Trịnh Lan