Đầu tư, tôn tạo di tích gắn với phát triển du lịch

Những ngày này, tại chùa Vĩnh Nghiêm (phường Tân An), không khí thi công các hạng mục công trình thuộc dự án tu bổ, tôn tạo Di tích quốc gia đặc biệt chùa Vĩnh Nghiêm diễn ra sôi động, khẩn trương. Dự án do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch làm chủ đầu tư, được triển khai thực hiện từ tháng 1/2025, với tổng kinh phí hơn 100 tỷ đồng từ ngân sách Trung ương và tỉnh. Các hạng mục được xây dựng, tu bổ gồm: Nhà thờ giảng đường Phật học, sân cát tường, tam quan, bến thuyền, cổng vào khu di tích; dự kiến một số hạng mục sẽ hoàn thành trong năm 2026. Việc đầu tư, tôn tạo di tích trong giai đoạn hiện nay càng có ý nghĩa khi vào tháng 7/2025, chùa Vĩnh Nghiêm là một trong 12 điểm thuộc Quần thể Di tích và Danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc được UNESCO công nhận là Di sản Văn hóa thế giới; trước đó, năm 2019 chùa Vĩnh Nghiêm được công nhận là điểm du lịch cấp tỉnh. Khi không gian được mở rộng, hạ tầng đầu tư đồng bộ, di tích không chỉ là nơi tham quan mà còn trở thành điểm đến có khả năng “giữ chân” du khách, gia tăng trải nghiệm.

Du khách tham quan Nhà trưng bày mộc bản chùa Vĩnh Nghiêm (phường Tân An).

Theo Thượng tọa Thích Thanh Vịnh, Phó Trụ trì chùa Vĩnh Nghiêm, kể từ khi Quần thể di tích và Danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc được UNESCO công nhận là Di sản Văn hóa thế giới, lượng du khách cùng phật tử về tham quan ngày càng đông, nhất là vào những tháng đầu xuân, lễ hội chùa Vĩnh Nghiêm; có thời điểm nơi đây đón khoảng 6-8 nghìn lượt khách/ngày. Nhận định trong thời gian tới, lượng khách sẽ tăng hơn khi các hạng mục của dự an hoàn thành.

Không chỉ riêng chùa Vĩnh Nghiêm, nhiều khu, điểm du lịch trên địa bàn tỉnh như Bản Ven (xã Xuân Lương), Khu du lịch tâm linh - sinh thái Tây Yên Tử (xã Tây Yên Tử), điểm du lịch cộng đồng Bầu Tiên (xã Kiên Lao)… cũng đang được quan tâm đầu tư về hạ tầng du lịch, mở rộng không gian nhằm đáp ứng nhu cầu của khách tham quan. Điểm đáng chú ý là hướng đầu tư không còn dừng ở những hạng mục đơn lẻ mà từng bước hình thành hệ thống sản phẩm, dịch vụ đa dạng. Bà Nguyễn Thị Kim Ngân, Giám đốc vận hành Công ty cổ phần dịch vụ Tây Yên Tử cho biết: Nhằm tạo thêm sản phẩm du lịch mới, giai đoạn 2025 - 2027, đơn vị đầu tư xây dựng khách sạn, khu cắm trại, khu ẩm thực; giai đoạn 2026 - 2030 tiếp tục đầu tư khu nghỉ dưỡng ven suối, trong rừng, công viên Phật giáo thế giới và khu sân khấu thực cảnh. Đây là định hướng mở rộng không gian trải nghiệm, kéo dài thời gian lưu trú và tăng mức chi tiêu của du khách.

Ở góc độ khác, mô hình du lịch cộng đồng tại Bầu Tiên cho thấy hiệu quả từ việc kết hợp đầu tư cơ sở vật chất với khai thác tài nguyên bản địa. Hiện khu du lịch có 5 bungalow (phòng nghỉ dưỡng), 5 lều và 3 nhà sàn cộng đồng, có thể phục vụ gần 150 khách lưu trú; các khu vực ăn uống đáp ứng khoảng 1.000 khách cùng thời điểm. Các hạng mục như đường trượt cỏ dài 100 m, hệ thống tiểu cảnh, vườn hoa… được đầu tư làm mới, thường xuyên thay đổi. Thời gian tới, đơn vị quản lý dự kiến làm thêm nhiều phòng nghỉ dưỡng để phục vụ nhu cầu của du khách.

Quy hoạch đồng bộ - “chìa khóa” nâng tầm điểm đến

Năm 2026, tỉnh Bắc Ninh đặt mục tiêu đón từ 6,5 đến 7 triệu lượt khách du lịch, trong đó có khoảng 420 nghìn lượt khách quốc tế; doanh thu đạt khoảng 5.500 tỷ đồng, tăng 13% so với năm 2025. Hiện toàn tỉnh có hơn 1.000 cơ sở lưu trú, gần 100 doanh nghiệp làm du lịch và 38 khu, điểm du lịch cấp tỉnh. Những con số này cho thấy dư địa phát triển du lịch của tỉnh còn lớn, nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao về chất lượng điểm đến. Thực tế chứng minh, khi được đầu tư bài bản, các khu, điểm du lịch không chỉ mở rộng về không gian mà còn nâng cao năng lực phục vụ, từng bước hình thành hệ sinh thái du lịch có chiều sâu. Đây cũng là điều kiện để chuyển từ du lịch tham quan sang du lịch trải nghiệm, gia tăng giá trị kinh tế. Tuy nhiên, để các hoạt động đầu tư về du lịch phát huy hiệu quả, công tác quy hoạch cần đi trước một bước.

Tháp chuông Hoa Nghiêm thuộc Khu du lịch tâm linh - sinh thái Tây Yên Tử vừa khánh thành, thu hút nhiều du khách tham quan.

Hiện nay, phần lớn các khu, điểm du lịch trên địa bàn tỉnh chưa có quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500, khiến nhiều dự án chưa thể triển khai hoặc triển khai thiếu đồng bộ. Đối với việc quy hoạch, tu bổ tôn tạo di tích, ông Trương Quang Hải, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bắc Ninh cho biết: Quan điểm của tỉnh là ưu tiên những di sản đã được UNESCO công nhận và các di tích quốc gia đặc biệt gắn với phát triển du lịch. Dự kiến, trong năm 2026, các di tích như chùa Bổ Đà, chùa Dâu, đền Đô sẽ được lập quy hoạch để trình cấp có thẩm quyền phê duyệt, làm cơ sở triển khai các dự án tu bổ, tôn tạo.

Các chuyên gia cho rằng, quy hoạch không chỉ là căn cứ pháp lý mà còn là công cụ định hình không gian phát triển. Khi có quy hoạch đồng bộ, việc đầu tư sẽ được tổ chức hợp lý, bảo đảm hài hòa giữa bảo tồn và khai thác, giữa phát triển du lịch và gìn giữ cảnh quan, môi trường. Bên cạnh quy hoạch và đầu tư các khu, điểm du lịch, hạ tầng kỹ thuật và dịch vụ cũng cần được quan tâm đồng bộ. Việc mở rộng, nâng cấp các tuyến giao thông kết nối; xây dựng bãi đỗ xe, nhà vệ sinh; phát triển cơ sở lưu trú, dịch vụ… là những yếu tố trực tiếp tác động đến trải nghiệm của du khách; đồng thời là điều kiện quan trọng, cần thiết để các khu, điểm du lịch vận hành hiệu quả, nâng cao chất lượng phục vụ và năng lực cạnh tranh.

Có thể khẳng định, quy hoạch, đầu tư xây dựng và tu bổ, tôn tạo các khu, điểm du lịch, di tích là những trụ cột gắn bó chặt chẽ trong quá trình phát triển du lịch. Khi được triển khai đồng bộ, không chỉ góp phần mở rộng không gian, nâng cao chất lượng điểm đến mà còn tạo nền tảng để khai thác hiệu quả giá trị di sản, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và hướng tới phát triển bền vững.

Trải nghiệm đáng nhớ

BẮC NINH - Trong cảm nhận của du khách, miền di sản Bắc Ninh vừa hiện đại, vừa cổ kính, vừa trẻ trung, năng động mà vẫn lấp lánh nét trầm sâu... Bắc Ninh , nơi quá khứ và hiện tại hòa quyện để mỗi trải nghiệm của du khách đều đáng nhớ, khiến bất cứ ai một lần ghé thăm cũng lưu giữ những kỷ niệm và ấn tượng khó quên...

Yên Tử hướng tới đô thị di sản độc bản toàn cầu

Sau khi được UNESCO ghi danh, Yên Tử đang đứng trước cơ hội lịch sử để tái định vị không chỉ là một điểm đến tâm linh, mà là một trung tâm văn hóa - trí tuệ mang tầm vóc toàn cầu. Từ nhận diện hệ giá trị cốt lõi đến xây dựng mô hình phát triển mới, Quảng Ninh đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu đưa Yên Tử trở thành đô thị di sản độc bản, nơi hội tụ, lan tỏa và chuyển hóa các giá trị di sản thành động lực phát triển bền vững trong thời đại mới.

Bắc Ninh: Khai mạc Mùa du lịch suối Mỡ năm 2026

BẮC NINH - Sáng 29/3, tại Đảo Nổi thuộc Khu di tích - danh thắng và rừng bảo vệ cảnh quan suối Mỡ (xã Nghĩa Phương), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Bắc Ninh tổ chức lễ khai mạc Mùa du lịch suối Mỡ năm 2026.