Bắc Ninh: Rộn ràng trống hội xuân

Thứ 5: 10:08 ngày 12/03/2026

BẮC NINH - Mỗi dịp hội xuân, trên khắp các làng quê trong tỉnh Bắc Ninh lại rộn ràng trống hội, tiếng reo hò cổ vũ từ những sân thi đấu thể thao. Các sân chơi thể thao không chỉ mang đến không khí vui tươi mà còn góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa, nâng cao tinh thần đoàn kết, gửi gắm khát vọng về một năm mới mạnh khỏe, đủ đầy và ấm no.

Gìn giữ những môn thể thao truyền thống

Hầu hết các lễ hội xuân trên địa bàn tỉnh đều có những môn thể thao truyền thống đặc sắc như: Vật, kéo co, cờ tướng, cờ người... Điểm chung là không đòi hỏi quá nhiều về kỹ thuật, đơn giản, dễ tập luyện, dễ chơi, quy tụ đông người cùng tham gia, không phân biệt giới tính, tuổi tác. Bởi vậy, các phần tranh tài luôn diễn ra sôi động, náo nhiệt, hấp dẫn. Trong đó, đấu vật là môn phổ biến nhất mang đặc trưng của các lễ hội ở Bắc Ninh. Các sới vật thường được tổ chức tại khu vực trước đình, chùa, thu hút rất đông người đến xem, cổ vũ, hòa cùng tiếng trống thúc giục rộn ràng tạo không khí sôi động, tươi vui trong những ngày đầu năm.

Trận tranh tài bóng chuyền có sự góp mặt của đội VTV Bình Điền Long An và Hóa chất Đức Giang tại hội làng Yên Phụ (xã Văn Môn).

Sới vật tại lễ hội làng Đồng Kỵ (phường Đồng Nguyên) Xuân Bính Ngọ tạo ấn tượng đặc sắc bởi sự xuất hiện của các đô vật nữ tụ hội tranh tài. Trong trang phục thi đấu gọn gàng, khỏe khoắn, các cô gái trẻ tự tin bước vào các kèo vật. Không hề có sự e dè, từng miếng đánh, thế khóa, đòn quật được thực hiện dứt khoát, chuẩn xác. Những pha ra đòn bất ngờ, những tình huống lật ngược thế cờ trong tích tắc khiến người xem nhiều phen “nín thở” rồi vỡ òa trong tiếng vỗ tay tán thưởng. Điều tạo nên sức hút đặc biệt của vật nữ ở Đồng Kỵ không chỉ nằm ở yếu tố mới lạ mà còn ở tinh thần thượng võ được thể hiện rõ nét. Các trận đấu diễn ra quyết liệt nhưng luôn fair-play, tôn trọng đối thủ. Khi tiếng còi kết thúc vang lên, dù thắng hay thua, các đô vật đều nở nụ cười, bắt tay nhau giữa tiếng reo hò của khán giả. Hình ảnh ấy lan tỏa thông điệp đẹp về thể thao và văn hóa ứng xử trong lễ hội truyền thống.

Lễ hội làng Hữu Chấp (phường Kinh Bắc) từ lâu luôn được du khách thập phương ngóng đợi bởi trò kéo co được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Điểm độc đáo của kéo co làng Hữu Chấp là không sử dụng dây mà dùng hai cây tre nối với nhau bằng đòn gánh, quấn lạt thành hình ba con nhện, một lớn ở giữa và hai nhỏ ở hai đầu. Khi vào hội, 70 trai đinh chia làm hai đội Đông và Tây, mỗi đội 35 người trong trang phục truyền thống, 4 trai đinh to khỏe nhất được chọn đứng đầu đòn gánh, những người còn lại bám vào thân tre chờ hiệu lệnh trống để bước vào ba keo kéo biểu đạt cho ước vọng mưa thuận gió hòa của người dân.

Hòa mình vào lễ hội các xã vùng núi như: Đại Sơn, Biên Sơn, Tân Sơn, Biển Động… , du khách ấn tượng bởi những nét văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số vẫn được gìn giữ, trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Trong đó, các môn thể thao như: Kéo co, đẩy gậy, ném còn… rất được yêu thích. Những sân chơi thể thao sôi nổi này không chỉ tạo không khí vui tươi ngày xuân mà còn góp phần gắn kết tình làng nghĩa xóm, gìn giữ, phát huy những giá trị biểu tượng cho bản sắc văn hóa dân tộc.

Nâng tầm quy mô các giải thể thao hội làng

Bên cạnh các môn thể thao truyền thống, nhiều môn thể thao hiện đại được người dân yêu thích, tập luyện thường xuyên như: Bóng đá, bóng chuyền, cầu lông… cũng được tổ chức thành giải thi đấu thường niên tại hội làng. Để tăng chất lượng, tính hấp dẫn của giải, nhiều địa phương đã huy động nguồn xã hội hóa, mở rộng về quy mô, mời thêm câu lạc bộ, đội bóng ở những địa bàn lân cận đến giao lưu, tranh tài. Nổi bật ở mùa lễ hội năm nay là sự xuất hiện của những cầu thủ chuyên nghiệp, những “ngoại binh” ở sân bóng chuyền, bóng đá hội làng tạo nên sức hút rất lớn đối với người dân và du khách.

Hội làng Kim Thiều (phường Phù Khê), hội làng Yên Phụ, hội làng Quan Độ (xã Văn Môn) Xuân Bính Ngọ cũng rất đông vui, náo nhiệt khi có sự góp mặt của các đội bóng chuyền nữ hàng đầu Việt Nam về tụ hội tranh tài như: Binh chủng Thông tin, VTV Bình Điền Long An, Hóa chất Đức Giang, Hà Nội Tasco Auto, LP Bank Ninh Bình, Vietinbank… Người dân được tận mắt chứng kiến các ngôi sao đang thi đấu ở giải vô địch quốc gia như: Lâm Oanh, Kiều Trinh, Kim Thoa, Khánh Đang, Vi Thị Như Quỳnh… thi đấu ngay tại sân bóng quê hương mình, trình diễn những màn giằng co điểm số hấp dẫn, kéo dài tới đêm. Sân bóng chuyền làng lúc nào cũng ken đặc người, cổ động viên thậm chí còn trèo cả lên cây, nóc nhà để cổ vũ tạo nên một không khí đầy phấn khởi, sôi động.

Không phải sân vận động hiện đại nhưng bầu không khí ở giải bóng đá lễ hội truyền thống làng Nội Đông (xã Bắc Lũng) khiến nhiều người phải choáng ngợp với sân chật kín khán giả, dòng người nối dài quanh các ngả đường dẫn vào trung tâm lễ hội. Các trận cầu trên sân sôi động không kém bất kỳ giải đấu chuyên nghiệp nào. Tiếng hò reo, trống, kèn vang dậy, thanh niên trong làng khoác lên mình màu áo cổ vũ, trẻ nhỏ háo hức chạy dọc đường biên... Trên các nền tảng trực tuyến, phiên phát trực tiếp các trận đấu tại giải thu hút hàng nghìn người xem.

Có thể thấy, đứng sau những giải đấu thể thao hội làng được nâng tầm về quy mô lẫn chất lượng chính là quyết tâm của ban tổ chức địa phương, đặc biệt là sự đóng góp “mạnh tay” của các nhà hảo tâm con em quê hương. Sự chung tay xã hội hóa đã giúp sân chơi thể thao hội làng khoác lên mình diện mạo mới hòa nhịp cùng xu hướng thể thao đương đại. Điều này tiếp tục khẳng định, thể thao có sức sống mạnh mẽ và là món ăn tinh thần không thể thiếu trong đời sống của người dân trên quê hương mỗi dịp xuân về, góp phần gìn giữ, phát huy truyền thống văn hóa và lan tỏa hình ảnh tỉnh Bắc Ninh năng động, giàu bản sắc, mến khách đến bạn bè, du khách thập phương.

Bài, ảnh: Hoài Phương