Biến di sản thành tài sản để phát triển du lịch bền vững tại Yên Tử

Thứ 7: 12:28 ngày 24/10/2026

Sau dấu mốc Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc được UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa thế giới vào ngày 12/7/2025, thành phố Quảng Ninh đã và đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp thiết thực để phát huy giá trị di sản phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Thành phố xác định đây là thời cơ và trọng trách lớn để tiếp tục gìn giữ, phát huy giá trị di sản, đẩy mạnh kết nối liên vùng và hiện thực hóa mục tiêu biến di sản thành tài sản, tạo động lực thúc đẩy kinh tế du lịch địa phương phát triển bền vững.

Vẻ đẹp của Yên Tử là sự kỳ vĩ của núi non hòa với nét cổ kính trầm mặc của hệ thống am, chùa, tháp.

Quảng Ninh hiện có 5 điểm hoặc cụm di tích nằm trong quần thể Di sản thế giới thuộc 3 khu vực chính: Yên Tử, Bạch Đằng và nhà Trần. Để chuẩn bị vững chắc cho vị thế mới sau khi được vinh danh, công tác trùng tu, tôn tạo hạ tầng di tích luôn được thành phố chú trọng đẩy mạnh. Thống kê cho thấy, từ năm 2012 đến nay, khu di tích Yên Tử đã thu hút khoảng 3.150 tỷ đồng từ nguồn vốn doanh nghiệp và xã hội hóa cho công tác trùng tu, tôn tạo.

Thành phố đã triển khai lập Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích lịch sử và danh lam thắng cảnh quốc gia đặc biệt Yên Tử, xây dựng phương án quản lý rừng bền vững Khu rừng Quốc gia Yên Tử giai đoạn 2026-2030; Đề án du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí Khu rừng quốc gia Yên Tử giai đoạn 2026-2030….

Nhằm gia tăng độ nhận diện thương hiệu cho Di sản Văn hóa thế giới, từ mùa lễ hội Xuân năm 2026, Ban Quản lý Di sản thế giới Vịnh Hạ Long – Yên Tử đã bổ sung nhiều điểm check-in, biểu tượng logo, đại tự tại các khu vực chùa Giải Oan, chùa Hoa Yên, chùa Đồng, chùa Trình, chùa Lân và ngã tư Năm Mẫu.

Chùa Đồng nằm trên đỉnh cao nhất của núi Yên Tử, được đúc từ chất liệu đồng. Mặt bằng kiến trúc của chùa dạng chữ Nhất, kết cấu vững chắc, được đặt trên sập đồng, dạng chân quỳ, dạ cá. Chùa quay hướng Tây Nam, diện tích khoảng 20m², chiều cao từ mặt nền đến mái là 3,35m. Ảnh: Minh Đức - TTXVN

Nhờ sự đầu tư bài bản và sức hút tự nhiên, các khu di tích Yên Tử, Bạch Đằng, nhà Trần đang chuyển mình mạnh mẽ thành điểm đến 4 mùa với đa dạng dịch vụ tham quan, lưu trú, nghỉ dưỡng, thiền định và trải nghiệm. Hàng loạt sự kiện văn hóa, thể thao lớn đã được tổ chức thành công như concert "Miền thiêng di sản - Tỏa sáng hào quang", chương trình nghệ thuật "Non thiêng Yên Tử, khí phách ngàn năm", chuỗi hoạt động "Yên Tử - Sắc thu thiền định", cùng các giải thể thao mang tầm thương hiệu như Ultra Trail Yên Tử, Yên Tử Heritage Marathon, Giải cờ tướng “Kỳ vương Yên Tử”. Dưới chân núi, các không gian trải nghiệm văn hóa dân gian, mặc cổ phục, "Đêm hội Làng Nương", chợ quê và ẩm thực chay đã tạo nên dấu ấn khó quên đối với du khách.

Những nỗ lực đổi mới sản phẩm và phát huy giá trị di sản đã mang lại những con số ấn tượng về lượng khách. Tính đến hết tháng 9/2026, khu di tích và danh thắng Yên Tử đã đón hơn 1,2 triệu lượt khách, tăng 138% so với cùng kỳ năm trước.

Phát huy đà tăng trưởng đó, cấp ủy, chính quyền phường Yên Tử đang khẩn trương hoàn tất công tác chuẩn bị cho chuỗi sự kiện văn hóa, thể thao trọng điểm trong quý IV/2026 chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), Ngày Di sản Việt Nam (23/11) và kỷ niệm 718 năm ngày Đức Phật Hoàng Trần Nhân Tông nhập niết bàn. Điểm nhấn là Giải Cờ tướng “Kỳ Vương Yên Tử” lần thứ nhất (từ 31/10 đến 01/11), Giải đua xe đạp “Về miền Di sản”, Hội thi người giới thiệu hay nhất về Yên Tử và Chương trình “Bình minh Yên Tử - Theo dấu chân Phật hoàng”.

Việc khai thác hiệu quả các giá trị nổi bật toàn cầu của di sản gắn liền với phát triển sản phẩm du lịch đặc trưng không chỉ khẳng định tầm nhìn chiến lược của Quảng Ninh trong việc biến di sản thành tài sản, mà còn góp phần lan tỏa mạnh mẽ tư tưởng, văn hóa của dòng thiền Trúc Lâm đến với du khách trong nước và quốc tế, bảo đảm mục tiêu phát triển du lịch bền vững trên địa bàn.