Bắc Ninh
Văn hóa xếp hàng
Chiều cuối tuần, tại quầy thanh toán của một siêu thị, hàng người đứng chờ kéo dài gần đến lối đi giữa các kệ hàng hóa. Ai cũng có vẻ vội vã sau một ngày làm việc. Mọi người lần lượt xếp hàng, kiên nhẫn chờ đến lượt mình. Bỗng một người đàn ông từ phía sau chen lên, đặt giỏ đồ ngay trước mặt người đang đứng đầu hàng. Khi có người nhắc rằng mọi người đang xếp hàng, anh ta thản nhiên đáp: “Tôi có mấy món đồ thôi, thanh toán nhanh ấy mà!”. Nói rồi, anh tiếp tục đứng nguyên ở đó như thể việc chen ngang là điều hết sức bình thường.
Người bị vượt mặt thoáng chút khó chịu nhưng không muốn đôi co. Một vài người phía sau nhìn nhau lắc đầu, có người buông tiếng thở dài. Cuối cùng, chính nhân viên ở quầy thu ngân lên tiếng giải quyết: “Mời anh xuống dưới xếp hàng, chúng tôi thanh toán theo thứ tự ạ. Cảm ơn anh!”. Trước thái độ nhẹ nhàng nhưng kiên quyết của cô thu ngân, người đàn ông lầm bầm điều gì đó nhưng vẫn phải quay xuống cuối hàng, chờ đến lượt thanh toán.
Một chuyện nhỏ ở siêu thị nhưng lại gợi nhiều suy nghĩ về văn hóa ứng xử nơi công cộng. Xếp hàng vốn là việc rất bình thường trong đời sống. Không cần quy định phức tạp, cũng chẳng đòi hỏi kỹ năng đặc biệt, mỗi người chỉ cần đứng đúng vị trí, chờ đến lượt mình. Thế nhưng, đằng sau hành động giản dị ấy lại là thước đo khá rõ về ý thức cộng đồng và sự tôn trọng lẫn nhau. Bởi xếp hàng không đơn thuần là chờ đợi. Đó là cách mỗi người thừa nhận rằng mình không phải người duy nhất có nhu cầu, rằng ai cũng có quyền được phục vụ theo một trật tự công bằng. Người đến trước được giải quyết trước, người đến sau giải quyết sau. Khi mọi người cùng tuân thủ thứ tự, việc chung sẽ diễn ra thuận lợi, mỗi cá nhân cũng cảm thấy quyền lợi của mình được tôn trọng.
Thế nhưng trên thực tế, ở nhiều nơi, từ quầy thanh toán siêu thị, cây ATM, bến xe, nhà ga đến các điểm làm thủ tục hành chính... hình ảnh những người kiên nhẫn xếp hàng bên cạnh những người tìm cách chen lên trước vẫn xuất hiện. Đáng nói, biểu hiện thiếu văn hóa xếp hàng không chỉ dừng lại ở đó. Một số người cố tình can thiệp, nhờ vả để giữ chỗ, chen ngang, được giải quyết sớm hơn người khác dù không có lý do gì đặc biệt… Những điều ấy, suy cho cùng đều xuất phát từ việc đặt sự thuận tiện của bản thân lên trên quyền lợi chính đáng của người khác. Những hành vi ấy đôi khi chỉ gây ra sự phiền lòng trong chốc lát, nhưng nếu lặp lại thường xuyên sẽ tạo nên tâm lý bức xúc, nghi ngờ. Một người chen ngang có thể chỉ tiết kiệm được vài phút, nhưng lại khiến nhiều người khác phải chờ đợi lâu hơn và cảm thấy không được đối xử công bằng. Nếu ai cũng nghĩ mình có lý do để được ưu tiên thì trật tự chung sẽ khó có thể duy trì.
Ở chiều ngược lại, không khó để bắt gặp những hình ảnh đẹp từ văn hóa xếp hàng. Đó là những người trẻ chủ động nhường vị trí cho người cao tuổi, phụ nữ mang thai hoặc người khuyết tật khi họ cần được hỗ trợ; là những người dù đang vội vẫn kiên nhẫn chờ đến lượt khi làm thủ tục; là những người sẵn sàng nhắc nhở nhau bằng thái độ lịch sự để giữ gìn trật tự chung. Còn nhớ, ngay từ nhỏ, nhiều thế hệ học sinh đã được nghe câu chuyện “Lê-nin trong hiệu cắt tóc”. Chuyện kể rằng, khi lãnh tụ nước Nga V. Lê-nin đến hiệu cắt tóc, dù được mọi người ưu tiên, nhường chỗ nhưng Người từ chối và vui vẻ chờ đến lượt mình. Câu chuyện giản dị ấy đã trở thành một bài học sâu sắc về sự bình đẳng, khiêm nhường và tôn trọng những người xung quanh. Mỗi khi nhắc đến văn hóa xếp hàng, nhiều người vẫn nhớ đến câu chuyện này như một lời nhắc về cách ứng xử văn minh.
Để xây dựng văn hóa xếp hàng không phải điều gì lớn lao, mà bắt đầu từ sự tự giác của mỗi người: Đứng đúng vị trí, không chen lấn, không giữ chỗ tùy tiện và biết nhường nhịn những trường hợp thực sự cần được ưu tiên. Khi gặp hành vi thiếu ý thức, chúng ta cũng nên nhẹ nhàng nhắc nhở thay vì im lặng hoặc để xảy ra tranh cãi. Biết chờ đến lượt mình cũng là biết tôn trọng người khác. Đừng vì muốn nhanh hơn vài phút mà chen ngang, bởi sự văn minh không nằm ở việc ai được phục vụ trước, mà ở ý thức tôn trọng quyền lợi chính đáng của mọi người.
Ý kiến bạn đọc (0)