Xã Hoàng Vân: Thăm ATK II, trẩy hội bánh chưng Vân
BẮC NINH - Nằm bên dòng sông Cầu, xã Hoàng Vân (thuộc vùng An toàn khu II của Trung ương Đảng) từ lâu được biết đến là mảnh đất “địa linh nhân kiệt” - nơi hội tụ truyền thống lịch sử, văn hóa và cách mạng vẻ vang. Hoàng Vân hôm nay đang từng ngày đổi thay mạnh mẽ, trở thành điểm sáng trên hành trình xây dựng nông thôn mới nâng cao, văn minh, hiện đại.
Phát huy bản sắc quê hương cách mạng
Sau sáp nhập, xã Hoàng Vân có diện tích tự nhiên là 42,18 km², 43 thôn với 53 nghìn nhân khẩu. Tiếp nối truyền thống Anh hùng, vùng quê cách mạng đang chuyển mình mạnh mẽ, kinh tế - xã hội phát triển, cuộc sống Nhân dân ngày càng khởi sắc.
![]() |
| Học sinh tìm hiểu lịch sử tại Nhà trưng bày truyền thống ATK II (xã Hoàng Vân). |
Hoàng Vân ghi dấu trong lịch sử cách mạng Việt Nam như một địa chỉ đỏ tiêu biểu. Năm xưa, mảnh đất Hoàng Vân là nơi diễn ra nhiều hoạt động thời kỳ tiền khởi nghĩa của Trung ương Đảng, Xứ ủy Bắc kỳ, Ủy ban Quân sự cách mạng Bắc Kỳ... Trong thời kỳ vận động tiến tới Tổng khởi nghĩa giành chính quyền Tháng Tám năm 1945, xã Hoàng Vân trở thành trung tâm cách mạng của cả vùng với những địa danh đi vào lịch sử như: Đình Vân Xuyên, đền Soi, nhà cụ Ngô Văn Thấu (cụ Đồ Ba), nhà cụ Nguyễn Văn Chế, nhà cụ Ngô Văn Đông (cụ Lý Đông). Nhiều địa danh trên quê hương Hoàng Vân vẫn còn in đậm dấu chân của các đồng chí Trường Chinh, Hoàng Quốc Việt, Lê Thanh Nghị… trong quá trình hoạt động cách mạng. Mỗi di tích, mỗi địa chỉ đều kể lại những câu chuyện hào hùng về một thời “gan vàng dạ sắt” của người dân Hoàng Vân.
Dấu tích rêu phong trầm mặc phủ lên các địa điểm di tích cấp quốc gia đặc biệt ATKII trên quê hương cách mạng Hoàng Vân thu hút nhiều du khách thập phương. Nhiều trường học, đoàn thể đã chọn các địa điểm của ATKII làm nơi tổ chức hoạt động ngoại khóa, kết nạp đoàn viên, sinh hoạt chính trị, để một lần đứng dưới di tích lịch sử, nhìn về quá khứ, hiểu rõ hơn giá trị của hòa bình, độc lập. Nhiều tư liệu, hiện vật, hình ảnh về vùng ATK II đang được số hóa và giới thiệu trên fanpage “Hoàng Vân - ATK II”, góp phần lan tỏa giá trị văn hóa, lịch sử tới cộng đồng.
Phát triển toàn diện, bền vững
Phát huy truyền thống cách mạng, Hoàng Vân hôm nay đang chuyển mình mạnh mẽ trên mọi lĩnh vực. Chính quyền và Nhân dân địa phương xác định mục tiêu phát triển toàn diện, bền vững - trong đó văn hóa là nền tảng tinh thần, vừa là động lực, vừa là mục tiêu của sự phát triển.
![]() |
| Người dân tham gia thi gói bánh chưng tại Ngày hội Bánh chưng Vân hằng năm. |
Hệ thống hạ tầng nông thôn được đầu tư đồng bộ theo hướng “sáng - xanh - sạch - đẹp”; các tuyến đường, khu trung tâm xã được chỉnh trang hiện đại. Kinh tế phát triển đa dạng, trong đó nổi bật là mô hình kinh tế xanh, sản xuất sạch; tập trung xây dựng và phát triển các nông sản có thế mạnh, sản phẩm OCOP, phát triển thương hiệu nông sản. Đến nay, toàn xã có 15 sản phẩm OCOP 3 sao, bước đầu khẳng định được chất lượng sản phẩm, xây dựng được thương hiệu mang tính đặc trưng của vùng miền, hướng tới đưa sản phẩm OCOP bán trên các sàn thương mại điện tử và siêu thị. Xã Hoàng Vân đã và đang tạo dựng được thương hiệu đặc sản nổi tiếng như: Trám đen, bánh chưng làng Vân, rau cần Hoàng Lương...
Theo thống kê, toàn xã hiện có hơn 4 nghìn cây trám đen đang cho thu hoạch, riêng thôn Vân Xuyên có gần 3 nghìn cây, trong đó có gần 100 cây trên 100 năm tuổi. Trám trồng dọc đường đi, vừa cho quả vừa cho bóng mát. Trám trồng rải rác trong vườn và trồng thành vạt, thành rừng từ vài chục năm trước. Mỗi năm, người dân thu hoạch được khoảng 50 tấn quả, giá bán trung bình từ 100-200 nghìn đồng/kg. Cây trám Hoàng Vân chưa bao giờ chịu cảnh “được mùa, mất giá” như nhiều loại cây khác. Nhiều hộ trở thành tỷ phú nhờ cây trám đen.
Cùng với món trám đen nức tiếng gần xa, những năm gần đây, bánh chưng làng Vân là sản phẩm được xếp hạng OCOP 3 sao của tỉnh Bắc Ninh. Bánh chưng làng Vân có màu trắng được gói bằng lá chít, chứ không xanh màu lá dong như bánh chưng nhiều vùng quê khác. Miếng bánh chưng làng Vân mềm dẻo, thơm mùi gạo nếp và đỗ xanh, hạt gạo còn nguyên hình... Toàn xã có khoảng 200 hộ phát triển nghề làm bánh chưng, mỗi năm đưa ra thị trường khoảng 30 - 40 tấn bánh, tập trung nhiều vào dịp cuối năm, ngày rằm, Tết. Không chỉ tiêu thụ trong xã, trong tỉnh, bánh chưng Vân còn có mặt tại nhiều siêu thị trong nước và gửi làm quà cho bè bạn, người thân ở nước ngoài. Nhất là vào dịp Tết cổ truyền, cả xã nhộn nhịp làm bánh theo các đơn hàng gần xa. Những năm gần đây vào dịp lễ hội mừng xuân, địa phương lại tổ chức hội thi gói bánh chưng làng Vân, vừa để nâng cao tay nghề, vừa là dịp quảng bá sản phẩm OCOP của quê hương. Năm nay, Lễ hội Bánh chưng Vân được tổ chức vào ngày 31/1/2026 (tức ngày 13 tháng Chạp) tại đình Chợ Vân.
Với sự nỗ lực của Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân, năm 2025 xã Hoàng Vân đã đạt được nhiều kết quả nổi bật trên nhiều lĩnh vực: Thu ngân sách 343.570 triệu đồng, đạt 144% kế hoạch; về thu hút đầu tư, xã đã mở rộng cụm công nghiệp Thanh Vân lên 75ha, thu hút 25 nhà đầu tư thứ cấp, 5 dự án hoạt động, tạo việc làm cho trên 1.250 công nhân.
Đến nay, 100% đường trục xã, thôn, 95,5% đường ngõ xóm được cứng hóa. Trường mầm non và tiểu học đạt chuẩn mức độ 1, trường trung học cơ sở đạt chuẩn mức độ 2. Lĩnh vực cải cách thủ tục hành chính đạt 91,61/100 điểm, xếp 18/99 xã, phường toàn tỉnh. Xã đã khởi công tu bổ chùa An Thất, triển khai tu bổ chùa Ngọc Thành, đưa đình Chợ Vân và đền Soi vào danh mục đầu tư công 2026.
Các phong trào thi đua yêu nước, các mô hình “Làng văn hóa kiểu mẫu”, “Mỗi di tích - một câu chuyện lịch sử”, “Mỗi thôn - một sản phẩm du lịch” được phát động sâu rộng, khơi dậy tinh thần đoàn kết, sáng tạo trong Nhân dân.
Việc gắn bảo tồn di sản với phát triển du lịch cộng đồng đang mở ra hướng đi mới, đưa Hoàng Vân trở thành điểm đến hấp dẫn trên bản đồ du lịch văn hóa - lịch sử của tỉnh Bắc Ninh.
Bắc Ninh


















Ý kiến bạn đọc (0)