Học sinh thích thú hơn với những bài học được tích hợp kiến thức liên môn. Ảnh chụp tại Trường THCS thị trấn Cao Thượng (Tân Yên)

Khởi động từ cuộc thi

Là giáo viên dạy môn Địa lý nhiều năm liền, cô giáo Phan Thị Hồng Hà, Trường THCS Trần Phú (TP Bắc Giang) luôn tâm huyết với từng bài giảng. Cô Hà cho biết: "Tuy dạy môn Địa lý nhưng nhiều vấn đề trong môn học lại liên quan đến kiến thức Hóa học, Vật lý, Sinh học, đòi hỏi giáo viên phải vận dụng linh hoạt kiến thức để lý giải vấn đề cho học sinh hiểu cặn kẽ". Chính vì vậy, khi cuộc thi dạy học theo chủ đề tích hợp liên môn do Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) phát động năm 2012, cô Hà hưởng ứng tích cực. 

Năm đầu tiên, cô đoạt giải Nhì với đề tài "Sự biến đổi của khí hậu". Ở đề tài này, ngoài kiến thức địa lý, cô vận dụng các kiến thức Hóa học để giải thích hiện tượng hiệu ứng nhà kính, mưa axit hay kiến thức vật lý để học sinh hiểu rõ hiện tượng tán sắc, ánh sáng đi qua khí quyển... 

Thầy Nguyễn Công Phong, giáo viên Trường THCS Sa Lý (Lục Ngạn) cũng đoạt giải Ba cuộc thi trên với đề tài "Tháp sinh thái" năm học 2013-2014. Theo thầy Phong, việc dạy học theo hướng phát huy năng lực để giải quyết các tình huống thực tiễn nếu chỉ dùng kiến thức đơn môn đơn thuần sẽ không thể lý giải được vấn đề nêu trong bài học. Cuộc thi được phát động rất phù hợp với nhu cầu thực tế, tạo động lực giúp mỗi giáo viên tự nghiên cứu, học hỏi để bài giảng cung cấp kiến thức toàn diện cho học sinh. Được biết năm học trước, thầy giáo Nguyễn Công Phong từng đoạt giải khuyến khích ở cuộc thi này cấp bộ với đề tài "Giải quyết ô nhiễm môi trường ở địa phương" năm học trước. 

Theo ông Hoàng Văn Thục, Phó Trưởng phòng Giáo dục trung học (Sở GD- ĐT), cuộc thi dạy học theo chủ đề tích hợp liên môn được Bộ GD- ĐT triển khai từ năm học 2012-2013. Bắc Giang được đánh giá là một trong những địa phương đi đầu phong trào này. Hàng năm, Sở GD-ĐT đều tổ chức cuộc thi trong toàn ngành để chọn đề tài xuất sắc tham gia cấp bộ. 

Tuy đây là vấn đề mới, đòi hỏi giáo viên phải chịu khó nghiên cứu, đầu tư công sức, thời gian nhưng đã được nhiều thầy, cô giáo hưởng ứng tích cực. Mỗi năm đều có gần 100 dự án tham gia ở các môn học xã hội, tự nhiên. Nhiều thầy, cô giáo đã đoạt giải cao từ cuộc thi như cô giáo Trương Kim Thoa, Trường THCS Hương Sơn (Lạng Giang) với đề tài "Sâu bệnh hại cây trồng"; cô giáo Lưu Thị Mỵ, Trường THCS Cảnh Thụy (Yên Dũng) với đề tài "Trục đối xứng"... Cuộc thi đã khuyến khích giáo viên sáng tạo, thực hiện dạy học theo chủ đề, chủ điểm, nội dung liên quan đến nhiều môn học và gắn liền với thực tiễn. 

Sức lan tỏa

Tìm hiểu tại Trường THCS Trần Phú (TP Bắc Giang) được biết, cuộc thi dạy học theo chủ đề tích hợp khuyến khích nhiều giáo viên tham gia đổi mới phương pháp giảng dạy. Đặc biệt, giáo viên các môn: Lịch sử, Địa lý, Sinh học, Vật lý, Hóa học... đã chủ động nghiên cứu, phối hợp với đồng nghiệp để tích hợp kiến thức liên môn vào giải quyết một vấn đề. Trong sinh hoạt chuyên môn, nhà trường chỉ đạo các tổ bộ môn đưa việc dạy học theo chủ đề tích hợp liên môn nghiên cứu, trao đổi. Thực tế, việc dạy học theo chủ điểm đã thực sự tạo hứng thú cho học sinh, đồng thời khích lệ, động viên đội ngũ giáo viên tiếp tục nghiên cứu, áp dụng. 

Em Nguyễn Phương Thảo, lớp 9A, Trường THCS thị trấn Cao Thượng (Tân Yên) đoạt giải Ba cuộc thi ứng dụng kiến thức liên môn vào giải quyết tình huống thực tế với đề tài "Biến đổi khí hậu toàn cầu". Thảo cho biết: "Trên lớp, các thầy, cô giáo tích hợp kiến thức liên môn giúp chúng em hiểu vấn đề ở mọi góc cạnh trong cuộc sống. Vì vậy, đã tạo điều kiện thuận lợi để em tham gia đề tài này". 

Được biết, Trường THCS thị trấn Cao Thượng là một trong những đơn vị triển khai tích cực phương pháp dạy học mới này. Hiện đội ngũ giáo viên trong trường đều là những thầy, cô giáo cốt cán của huyện nên việc triển khai chủ trương dạy học theo chủ đề tích hợp khá thuận lợi. Bản thân mỗi giáo viên đều hào hứng, trách nhiệm, tích cực, chủ động tích hợp kiến thức liên môn vào giảng dạy, qua đó giúp học sinh vận dụng kiến thức vào giải quyết các vấn đề phát sinh trong thực tiễn có hiệu quả hơn theo phương châm "học đi đôi với hành".

Được biết, chương trình thay sách giáo khoa sẽ được thực hiện vào năm 2018 theo hướng đổi mới dạy học theo chủ đề tích hợp. Phong trào đã tạo điều kiện để giáo viên từng bước làm quen, tự rèn luyện với yêu cầu đổi mới, góp phần hình thành năng lực giải quyết vấn đề thực tiễn cho học sinh trung học.

Hồng Hiếu