Điểm tựa pháp lý cho người yếu thế
BẮC NINH - Thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội ngày 25/6/2025 về thí điểm viện kiểm sát nhân dân khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương và lợi ích công, Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 9 đã triển khai các giải pháp, hỗ trợ kịp thời nhiều trường hợp có nguy cơ bị xâm phạm quyền dân sự.
Ngày 10/8, bà Nguyễn Thị H. vui mừng khi cầm trên tay quyết định của UBND xã Lương Tài về việc cho cháu Nguyễn Minh P. (sinh năm 2011), quê ở thôn Thanh Giã 2, xã Bảo Đài, hiện trú tại thôn Tân Lãng hưởng trợ cấp xã hội hằng tháng 1 triệu đồng; bà H. là người giám hộ của cháu P. cũng được hưởng 750 nghìn đồng/tháng. Đây là kết quả của quá trình bà H. được Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 9 đồng hành, hướng dẫn thực hiện các thủ tục.
![]() |
|
Cán bộ Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 9 tiếp nhận thông tin đề nghị hỗ trợ của người yếu thế. |
Mồ côi cả cha và mẹ, mắc bệnh trầm cảm nặng, hạn chế giao tiếp, cháu P. được bà H. nuôi dưỡng nhiều năm nay. Do hiểu biết pháp luật còn hạn chế, bà H. chưa biết cách thực hiện các thủ tục để bảo đảm quyền lợi cho cháu. Đơn vị đã xác minh hoàn cảnh, làm việc với gia đình, chính quyền và cơ quan chuyên môn; hướng dẫn bà hoàn thiện thủ tục về cư trú, giám hộ; ban hành Kiến nghị phòng ngừa số 943 ngày 15/7/2026 đề nghị thực hiện chính sách trợ cấp. Quyết định được trao sau đó giúp gia đình giảm bớt khó khăn, hai bà cháu được hưởng tiền trợ cấp hằng tháng.
Chiếc túi hồ sơ chứa quyết định của Tòa án nhân dân khu vực 9 công nhận chị Đinh Thị Q. (sinh năm 1981) ở thôn Cao Thọ (xã Cao Đức) là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và chỉ định người giám hộ được ông Đinh Văn Y. (sinh năm 1956, bố chị Q.) cẩn thận cất giữ, bởi đây là cơ sở pháp lý quan trọng mà gia đình nhiều năm tìm kiếm để bảo vệ quyền lợi cho người con mắc bệnh về thần kinh từ nhỏ. Nhất là hiện nay phần đất chị Q. sinh sống thuộc diện thu hồi phục vụ quy hoạch, phát triển hạ tầng.
Ông Y. cho biết: “Muốn hoàn thiện hồ sơ bồi thường, hỗ trợ tái định cư, gia đình cần có người giám hộ hợp pháp đại diện cho con gái nhưng không có cơ sở chứng minh về bệnh tật từ nhỏ của Q. khiến gia đình vô cùng lo lắng”. Qua hệ thống truyền thanh và tờ rơi tuyên truyền tại thôn, ông Y. biết về hoạt động hỗ trợ bảo vệ quyền dân sự cho người yếu thế của cơ quan kiểm sát nên đã viết đơn đề nghị được hỗ trợ. Ngay sau đó, cán bộ Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 9 đã khẩn trương xác minh, thu thập chứng cứ để gửi lên tòa án cùng khu vực. Ngày 29/6, gia đình nhận được kết quả.
Thực tế cho thấy những rắc rối thường xuất hiện khi quyền tài sản của người yếu thế liên quan đến hoàn thiện các thủ tục bồi thường giải phóng mặt bằng hoặc giao dịch dân sự khác, trong khi họ không đủ khả năng tự bảo vệ quyền lợi. Đơn cử trường hợp bà Nguyễn Thị C. (sinh năm 1956), trú tại thôn Mỹ Lộc (xã Cao Đức) bị khuyết tật câm điếc bẩm sinh, không có chồng, con và đang hưởng trợ cấp xã hội hằng tháng. Phần di sản bà được hưởng có đất nằm trong khu vực có thể phải di dời để thực hiện công trình phụ trợ liên quan đến dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình.
Khi gia đình bà C. đề nghị hỗ trợ khởi kiện để xác lập người giám hộ, làm cơ sở bảo vệ quyền tài sản khi Nhà nước thu hồi, bồi thường, hỗ trợ tái định cư, cơ quan kiểm sát đã xác minh, hoàn thiện hồ sơ trong 4 ngày làm việc và chuyển sang Tòa án nhân dân khu vực 9 thụ lý vào đầu tháng 7. Sự hỗ trợ kịp thời của đơn vị đã giúp các trường hợp trên được bảo vệ quyền lợi khi bị xâm phạm hoặc có nguy cơ bị xâm phạm.
| Thực hiện Nghị quyết số 205, từ đầu năm đến nay, Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 9 đã hỗ trợ khởi kiện 6 vụ việc liên quan đến người yếu thế. Trong đó, nhiều vụ gắn trực tiếp với nguy cơ quyền dân sự, nhất là quyền tài sản của người yếu thế bị ảnh hưởng. |
Thông qua việc thực hiện Nghị quyết số 205, vai trò của viện kiểm sát nhân dân trong lĩnh vực dân sự ngày càng được thể hiện rõ nét. Đây là lá chắn pháp lý, chỗ dựa cho người yếu thế và lợi ích công khi quyền dân sự bị xâm phạm hoặc có nguy cơ bị xâm phạm.
Đồng chí Lê Thị Hoàn, Phó Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 9 cho biết: “Điều chúng tôi hướng tới không chỉ là hỗ trợ giải quyết từng vụ việc cụ thể mà còn giúp người dân, đặc biệt là người yếu thế hiểu rằng pháp luật luôn có cơ chế bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của họ. Muốn làm được điều đó, cơ quan thực thi pháp luật phải chủ động đến với người dân, thay vì chỉ chờ người dân tìm đến”.
Để Nghị quyết số 205 thực sự phát huy hiệu quả, trọng tâm là nâng khả năng phát hiện sớm nguy cơ xâm phạm quyền dân sự của người yếu thế ngay từ cơ sở, Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 9 tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền dưới nhiều hình thức. Đồng thời phối hợp với chính quyền địa phương, tổ chức chính trị - xã hội nắm rõ những trường hợp người khuyết tật, người có khó khăn trong nhận thức và làm chủ hành vi có quyền tài sản liên quan đến thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, thừa kế hoặc các giao dịch dân sự khác.
Trên cơ sở đó, chủ động rà soát, phân loại vụ việc, xác định rõ quyền dân sự có nguy cơ bị xâm phạm để hướng dẫn người dân thực hiện đúng thủ tục và hỗ trợ khởi kiện khi đủ điều kiện. Đối với kiểm sát viên, cần tiếp tục nâng cao kỹ năng xác minh, thu thập chứng cứ, đánh giá nguy cơ và xây dựng hồ sơ; duy trì phối hợp chặt chẽ với tòa án nhân dân, bảo đảm hồ sơ được chuyển, thụ lý và giải quyết kịp thời.
Bắc Ninh

















Ý kiến bạn đọc (0)