Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Bắc Ninh kiến nghị giải pháp tháo gỡ điểm nghẽn Luật Đất đai
BẮC NINH – Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, ngày 22/10, Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Bắc Ninh đề xuất nhiều giải pháp đột phá hoàn thiện dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), tập trung vào tiêu chí thu hồi đất, điều tiết địa tô và bồi thường, hỗ trợ tái định cư cho người dân.
Phát biểu thảo luận, đồng chí Đỗ Văn Chiến, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội, đại biểu Quốc hội thành phố Bắc Ninh đánh giá cao cơ quan chủ trì soạn thảo đã chuẩn bị hồ sơ Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), tiếp thu sâu rộng ý kiến đóng góp của các cơ quan chuyên môn, đại biểu Quốc hội, cử tri và Nhân dân.
![]() |
|
Đồng chí Đỗ Văn Chiến phát biểu thảo luận. |
Đồng chí nhấn mạnh sự cần thiết phải sửa đổi Luật Đất đai bắt nguồn từ việc các quy định pháp luật hiện hành chưa thực sự tách bạch giữa quyền sở hữu toàn dân (do Nhà nước đại diện chủ sở hữu, thống nhất quản lý) và quyền sử dụng đất của tổ chức, cá nhân; cùng với đó cách chính sách bồi thường, hỗ trợ tái định cư chưa đủ rõ, vận dụng trong thực tiễn khác nhau. Để tiếp tục hoàn thiện dự thảo luật, đồng chí Đỗ Văn Chiến đề nghị cần quy định rõ ràng, chặt chẽ hơn về các trường hợp Nhà nước thu hồi đất.
Đồng chí lưu ý các định hướng sửa đổi phải quán triệt sâu sắc các mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp đã nêu tại Nghị quyết số 21-NQ/TW: kiên định nguyên tắc đất đai thuộc sở hữu toàn dân, tuyệt đối không tư nhân hóa; xác định quyền sử dụng đất là loại tài sản đặc biệt nhưng không phải là quyền sở hữu; Nhà nước giữ vai trò chủ đạo điều tiết, kiểm soát và quyết định giá đất. Đặc biệt, trong bồi thường, hỗ trợ tái định cư, phải chuyển đổi mạnh mẽ sang tư duy tái thiết cuộc sống cho người dân sau thu hồi đất, bảo đảm cải thiện nơi ở, điều kiện sống và tạo sinh kế bền vững.
Đồng thời, thể chế đất đai phải chuyển biến thực chất từ phương thức quản lý hành chính truyền thống sang tư duy quản trị hiện đại, minh bạch, vận hành thông suốt trên nền tảng số, dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo. Đồng chí Đỗ Văn Chiến đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo quy định chặt chẽ, cụ thể hơn tiêu chí, phạm vi thu hồi đất trong trường hợp thật cần thiết vì mục đích quốc phòng, an ninh và lợi ích công cộng; vừa kiên quyết ngăn chặn tình trạng lạm dụng, vừa tháo gỡ điểm nghẽn, tạo thuận lợi tối đa cho quá trình triển khai dự án.
![]() |
|
Đồng chí Trần Thị Vân nêu ý kiến. |
Cũng cho ý kiến vào nội dung này, đồng chí Trần Thị Vân, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Bắc Ninh đề nghị cơ quan soạn thảo cần bổ sung cơ chế cho phép các dự án kết nối, dự án phụ trợ cũng được áp dụng chính sách bồi thường, tái định cư đặc thù như dự án chính, bảo đảm sự công bằng về quyền lợi cho người dân bị thu hồi đất và thúc đẩy tiến độ triển khai đồng bộ.
Đồng thời, bỏ quy định đánh giá tiến độ các dự án cũ làm điều kiện xem xét giao đất, cho thuê đất dự án mới. Theo đó, quy định mang tính tiền kiểm này sẽ tạo thêm thủ tục hành chính rườm rà, kéo dài thời gian và tăng chi phí của doanh nghiệp, nhất là trong bối cảnh cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia chưa thể kết nối liên thông ngay lập tức giữa các địa phương. Kiến nghị cần phân định rõ ràng: tập trung sử dụng các công cụ hậu kiểm, thanh tra và kiên quyết xử lý dứt điểm sai phạm ở từng dự án cụ thể thay vì tạo rào cản tiếp cận đất đai cho các cơ hội đầu tư mới.
![]() |
|
Đồng chí Trần Văn Tuấn nêu ý kiến. |
Đồng chí Trần Văn Tuấn, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố đề nghị để bảo đảm quyền lợi chính đáng của Nhân dân và tháo gỡ điểm nghẽn giải phóng mặt bằng, cần bổ sung điều khoản giao Chính phủ quy định chi tiết việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đối với đất giao không đúng thẩm quyền, bảo đảm phù hợp với nguồn gốc, thời điểm và quá trình sử dụng đất.
Đại biểu Vũ Văn Cường kiến nghị tháo gỡ nhiều điểm nghẽn thực tiễn: Làm rõ thẩm quyền của UBND cấp tỉnh, trình tự chấp thuận phương án khi tổ chức kinh tế nhận chuyển nhượng đất nông nghiệp; bỏ điều kiện giấy phép khai thác khoáng sản khi thu hồi đất để gỡ vướng thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư; rút ngắn thời hạn xử lý đất chậm sử dụng nhằm tránh lãng phí, bảo đảm thống nhất với Luật Đầu tư; đồng thời rà soát bổ sung các trường hợp giao, cho thuê đất không qua đấu giá, đấu thầu để đồng bộ hệ thống pháp luật.
![]() |
|
Đại biểu Leo Thị Lịch nêu ý kiến. |
Đại biểu Leo Thị Lịch đề nghị rà soát kỹ các chính sách đất đai cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số, bảo đảm tính khả thi và đồng bộ với các Chương trình mục tiêu quốc gia; tháo gỡ bất cập khi đo đạc, tách thửa đất ở gắn với đất vườn ở nông thôn và xử lý nghiêm tình trạng chủ đầu tư thế chấp đất dự án phân lô bán nền, chậm cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người dân.
Đại biểu Trần Văn Lâm đề nghị hoàn thiện cơ chế bảo vệ quyền lợi người dân khi góp vốn bằng đất; làm rõ nguyên tắc điều tiết địa tô chênh lệch do hạ tầng mang lại để bảo đảm công bằng, không thu trùng lặp.
Cũng tại phiên thảo luận tổ, các đại biểu đóng góp nhiều ý kiến vào dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Về Dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), đồng chí Phạm Văn Thịnh, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND thành phố đề nghị sửa đổi Điều 30 theo hướng thông thoáng, thay đổi căn bản tư duy quản lý: Cho phép chuyển nhượng dự án ở bất kỳ khâu nào, kể cả ngay sau khi có quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư, thay vì siết chặt điều kiện phải hoàn thành giải phóng mặt bằng hay nộp xong tiền sử dụng đất.
Bản chất của chuyển nhượng dự án là thay đổi chủ sở hữu; việc nới lỏng cơ chế này sẽ tháo gỡ điểm nghẽn dòng vốn cho các doanh nghiệp đang gặp khó khăn, giảm thiểu thời gian chờ đợi và bảo đảm thị trường vận hành linh hoạt, nhanh gọn.
![]() |
|
Đồng chí Phạm Văn Thịnh nêu ý kiến. |
Đối với Dự án Luật Nhà ở (sửa đổi), đồng chí Phạm Văn Thịnh kiến nghị không giao quỹ bảo trì cho ban quản trị tự quản lý, mà nên chuyển về cơ quan quản lý nhà nước (Sở Xây dựng); khi có nhu cầu sửa chữa, đơn vị vận hành chuyên nghiệp sẽ lập dự toán để ban quản trị tham gia giám sát và cơ quan Nhà nước phê duyệt trước khi giải ngân.
Giữ nguyên tinh thần Nghị quyết số 171/NQ-CP, cho phép doanh nghiệp được thuê quỹ nhà ở xã hội để bố trí cho người lao động của mình, không loại trừ chuyên gia và lao động nước ngoài. Điều này đặc biệt có ý nghĩa với các địa phương phát triển công nghiệp công nghệ cao, bán dẫn, thu hút các tập đoàn đa quốc gia thuê trọn gói các tòa nhà, qua đó vừa giải quyết bài toán ách tắc nguồn vốn, vừa kích cầu và thúc đẩy nguồn cung nhà ở xã hội phát triển nhanh chóng.
Cùng với đó, mở rộng phạm vi xây dựng nhà lưu trú trong cả các cụm công nghiệp; đồng thời cho phép công nhân làm việc tại các khu, cụm công nghiệp liền kề trên cùng địa bàn được lưu trú, tránh quy định cứng nhắc gây khó khăn cho quản lý và đời sống người lao động.
Cho phép chủ đầu tư các dự án nhà ở xã hội được chuyển đổi công năng tầng một từ căn hộ ở sang diện tích kinh doanh thương mại, dịch vụ (bằng cách nộp tiền tương đương giá bán nhà ở xã hội vào quỹ phát triển nhà ở của Nhà nước). Giải pháp này vừa đáp ứng nhu cầu tiện ích thiết yếu, dịch vụ dân sinh và phòng cháy, chữa cháy tại chỗ, vừa tránh tình trạng người dân tự ý cải tạo kinh doanh sai mục đích.
![]() |
|
Đại biểu Nguyễn Đức Hùng nêu ý kiến. |
Cho ý kiến vào dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), đại biểu Nguyễn Đức Hùng tập trung góp ý vào các cơ chế tài chính và quản lý vận hành nhằm bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người dân và nhà đầu tư. Về cơ chế cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư, đại biểu đề nghị làm rõ khoản kinh phí người dân phải đóng góp theo suất đầu tư là mức cố định hay tạm tính, tránh rủi ro chi phí phát sinh do dự án kéo dài bị dồn sang người dân; đồng thời cần minh bạch cách tính đối với diện tích căn hộ tăng thêm và diện tích sàn thương mại của chủ đầu tư.
Để hạn chế tranh chấp, đại biểu kiến nghị thiết lập cơ chế tiền kiểm, thẩm định độc lập năng lực tài chính của doanh nghiệp trước khi đưa ra Hội nghị nhà chung cư biểu quyết lựa chọn; đồng thời bổ sung chế tài bảo vệ phần vốn góp của cư dân nếu dự án chậm tiến độ hoặc bị đình trệ.
Bên cạnh đó, đối với chính sách dùng ngân sách địa phương hỗ trợ kinh phí vận hành nhà ở cho thuê (Điều 35), đại biểu Nguyễn Đức Hùng cho rằng cần phân định rạch ròi giữa thiếu hụt do thực hiện nhiệm vụ an sinh xã hội với thiếu hụt do năng lực quản trị, vận hành yếu kém. Ngân sách chỉ hỗ trợ bù đắp khi đã xác định chi phí vận hành hợp lý, không để trở thành nguồn chi trả mặc nhiên, tạo tâm lý ỷ lại cho đơn vị quản lý; đồng thời địa phương phải đánh giá kỹ phương án tài chính dài hạn ngay từ khâu phê duyệt dự án.
![]() |
|
Đồng chí Nguyễn Thị Hương phát biểu kết luận phiên thảo luận tổ chiều 22/10. |
Phát biểu kết luận phiên thảo luận tại tổ chiều 22/10, đồng chí Nguyễn Thị Hương, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Bắc Ninh đánh giá cao tinh thần trách nhiệm, trí tuệ và sự đóng góp tâm huyết của các đại biểu đối với các dự án luật. Đề nghị bộ phận thư ký tổng hợp đầy đủ, trung thực các ý kiến phát biểu tại tổ, chuyển đến Chính phủ và các cơ quan của Quốc hội để nghiên cứu, tiếp thu, giải trình trong quá trình hoàn thiện các dự án luật.
Bắc Ninh




















Ý kiến bạn đọc (0)