Đổi mới chất lượng giáo dục: Từ đánh giá theo chu kỳ sang quản lý theo quá trình

Chủ nhật: 08:15 ngày 26/07/2026

Thay vì tập trung vào việc chuẩn bị hồ sơ, minh chứng phục vụ đánh giá tại một thời điểm, hoạt động đánh giá được thực hiện trên cơ sở dữ liệu quản lý, quá trình tổ chức thực hiện và kết quả giáo dục.

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư số 57/2026/TT-BGDĐT quy định về bảo đảm chất lượng giáo dục đối với cơ sở giáo dục mầm non, cơ sở giáo dục phổ thông, cơ sở giáo dục thường xuyên; công nhận đạt chuẩn quốc gia đối với trường mầm non và trường phổ thông.

Thông tư 57 làm rõ mối quan hệ giữa bảo đảm chất lượng và công nhận đạt chuẩn quốc gia.

Thông tư cụ thể hóa Điều 110 Luật Giáo dục, đồng thời đổi mới cách tiếp cận quản lý chất lượng theo hướng chuyển từ đánh giá theo chu kỳ sang quản lý theo quá trình và kết quả thực hiện.

Hoạt động bảo đảm chất lượng được tích hợp vào công tác quản trị thường xuyên của cơ sở giáo dục, tập trung vào các nội dung cốt lõi như đổi mới phương pháp dạy học, phát triển đội ngũ, tăng cường các điều kiện bảo đảm và nâng cao hiệu quả quản trị nhà trường.

Thông tư làm rõ mối quan hệ giữa bảo đảm chất lượng và công nhận đạt chuẩn quốc gia. Bảo đảm chất lượng là hoạt động nội bộ của cơ sở giáo dục, trong khi công nhận đạt chuẩn quốc gia là hoạt động quản lý nhà nước. Kết quả bảo đảm chất lượng là một trong những căn cứ tham chiếu trong quá trình thẩm định.

Đáng chú ý, việc công nhận đạt chuẩn quốc gia không làm phát sinh thêm hồ sơ, minh chứng ngoài hoạt động quản lý và bảo đảm chất lượng của cơ sở giáo dục. Quy định này góp phần giảm chi phí tuân thủ, hạn chế trùng lặp và bảo đảm tính liên thông trong toàn hệ thống.

Một trong những điểm mới nổi bật của Thông tư là đổi mới cách tiếp cận đánh giá chất lượng. Thay vì tập trung vào việc chuẩn bị hồ sơ, minh chứng phục vụ đánh giá tại một thời điểm, hoạt động đánh giá được thực hiện trên cơ sở dữ liệu quản lý, quá trình tổ chức thực hiện và kết quả giáo dục.

Hệ thống tiêu chí cũng được rà soát, tinh gọn theo hướng tập trung vào các nội dung cốt lõi của Luật Giáo dục, gồm quản trị nhà trường, đội ngũ, tổ chức dạy học, kết quả giáo dục và các điều kiện bảo đảm. Việc giảm số lượng tiêu chí nhằm tăng tính khả thi, giảm dàn trải, đồng thời phù hợp với mô hình các cơ sở giáo dục có quy mô lớn, nhiều điểm trường sau quá trình sắp xếp.

Thông tư cũng quy định việc sử dụng các “mức” như một công cụ theo dõi sự phát triển của cơ sở giáo dục. Các mức phản ánh tiến trình thực hiện và cải tiến chất lượng theo thời gian, không được sử dụng để xếp loại hoặc xác định đạt hay không đạt tại một thời điểm. Công cụ này phục vụ việc theo dõi, giám sát và điều hành chất lượng ở cấp hệ thống.

Cùng với đó, Thông tư định hướng tăng cường sử dụng dữ liệu trong quản lý chất lượng. Dữ liệu quản lý, hồ sơ điện tử và kết quả hoạt động của cơ sở giáo dục được sử dụng làm căn cứ đánh giá. Dữ liệu định lượng được áp dụng theo lộ trình phù hợp để hỗ trợ phân tích, theo dõi và cải tiến chất lượng, không sử dụng làm ngưỡng loại trừ hoặc thay thế việc đánh giá tổng thể.

Trong bối cảnh Chính phủ đang triển khai sắp xếp, tổ chức lại mạng lưới cơ sở giáo dục theo hướng tinh gọn đầu mối, mở rộng quy mô và nâng cao hiệu quả quản trị, Thông tư số 57/2026/TT-BGDĐT được kỳ vọng là công cụ quan trọng để bảo đảm chất lượng trong quá trình chuyển đổi hệ thống.

Việc sáp nhập, tổ chức lại cơ sở giáo dục làm thay đổi mô hình vận hành từ các đơn vị độc lập sang các cơ sở có quy mô lớn hơn, nhiều điểm trường và nhiều cấp học, đặt ra yêu cầu mới đối với công tác quản lý chất lượng.

Thông tư tạo cơ sở để cơ quan quản lý và các cơ sở giáo dục theo dõi, duy trì và cải tiến chất lượng trong quá trình tổ chức lại hệ thống; góp phần bảo đảm việc sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục không chỉ tinh gọn về tổ chức mà còn giữ vững và nâng cao chất lượng giáo dục.