Bắc Ninh: Nhân rộng điển hình vùng dân tộc thiểu số, thúc đẩy phong trào thi đua

Thứ 3: 09:54 ngày 06/01/2026

BẮC NINH - Từ các phong trào thi đua, tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi của tỉnh Bắc Ninh xuất hiện nhiều điển hình tiên tiến trên các lĩnh vực. Để lan tỏa các điển hình trong cộng đồng, cấp ủy, chính quyền địa phương, cơ quan chuyên môn quan tâm bồi dưỡng, nhân rộng.

Gương sáng của đồng bào

Đam mê kinh doanh, năm 2020, anh Hoàng Xuân Mau (sinh năm 1994), dân tộc Cao Lan, bản Nghè, xã Xuân Lương quyết định từ bỏ công việc quản lý nhà hàng tại Hà Nội để về quê lập nghiệp. Nhận thấy tiềm năng phát triển sản phẩm đặc trưng của đồng bào mình, anh làm xưởng sản xuất thịt gác bếp truyền thống. Để giữ được vị truyền thống cho sản phẩm, những ngày đầu, anh tìm đến người cao tuổi trong cộng đồng học hỏi. Cuối năm 2020, sản phẩm thịt lợn gác bếp Cao Lan chính thức có mặt ở nhiều thị trường.

Lãnh đạo xã Xuân Lương thăm mô hình sản xuất thịt gác bếp của gia đình anh Hoàng Xuân Mau.

Để mở rộng sản xuất, tháng 7/2022, anh Mau thành lập Hợp tác xã Nông nghiệp và dịch vụ Cao Lan với 8 thành viên là những hộ đồng bào dân tộc Cao Lan ở trong bản. Ngoài thịt lợn gác bếp, hiện anh Mau phát triển thêm các sản phẩm: Thịt trâu gác bếp, lạp sườn gác bếp; trong đó sản phẩm thịt lợn gác bếp và lạp sườn gác bếp được công nhận OCOP 3 sao. “Trung bình mỗi năm, chúng tôi cung cấp ra thị trường khoảng 3 tấn sản phẩm, doanh thu hơn 1 tỷ đồng”, anh Hoàng Văn Mau chia sẻ.

Những năm qua, Trung ương, tỉnh cũng như các địa phương dành nhiều nguồn lực hỗ trợ đồng bào vùng cao, phát động các phong trào thi đua. Qua đó, xuất hiện những điển hình, gương sáng trong phát triển kinh tế, giữ gìn bản sắc dân tộc. Điển hình như ông Lý Khánh Dỉ (sinh năm 1952), dân tộc Nùng, thôn Tam Chẽ, xã Sơn Hải tiên phong phát triển kinh tế. Từ 33 cành vải giống được hỗ trợ từ năm 1995, đến nay, ông Dỉ đã nhân rộng vườn vải lên 500 cây. Cùng đó, ông mạnh dạn chuyển đổi một số diện tích ruộng cao, không ăn chắc sang trồng cây nhãn; đưa giống cây lâm nghiệp mới vào trồng trên diện tích đất rừng và phát triển mô hình nuôi gà sống thiến. Hiện mỗi năm, từ trồng cây ăn quả, cây lâm nghiệp và chăn nuôi, gia đình ông thu về gần 500 triệu đồng.

Hơn 3 năm trước, anh Leo Văn Luyện (sinh năm 1976), dân tộc Sán Dìu, thôn Áp, xã Lục Ngạn mạnh dạn chuyển đổi vườn bưởi Diễn kém hiệu quả sang trồng cam đường canh. Theo đó, anh chủ động tìm hiểu để ghép mắt cam trên thân 200 cây bưởi Diễn gần 20 năm tuổi. Hiện vườn cam đường canh của gia đình phát triển tốt, cho nguồn thu ổn định, đạt bình quân 2 tạ quả/cây. Đặc biệt, nhằm gìn giữ, phát huy giá trị bản sắc của đồng bào các dân tộc thiểu số, mới đây, anh liên kết với một số câu lạc bộ hát dân ca trên địa bàn xã tổ chức biểu diễn phục vụ du khách đến tham quan, trải nghiệm tại vườn cam của gia đình.

Kịp thời biểu dương, nhân rộng

Sau hợp nhất tỉnh, vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, toàn tỉnh có hơn 312 nghìn người dân tộc thiểu số, chiếm 8,6% dân số; trong đó có 6 dân tộc thiểu số có dân số hơn 10 nghìn người sinh sống. Để phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số và miền núi, những năm qua, cấp ủy, chính quyền, cơ quan chuyên môn của tỉnh quan tâm lựa chọn, nhân rộng điển hình tiên tiến. Cùng với các cá nhân, tập thể do Sở Dân tộc và Tôn giáo lựa chọn đề nghị tỉnh khen thưởng, các địa phương cũng có hình thức biểu dương kịp thời. Mới đây, tại Ngày hội Văn hóa - Thể thao các dân tộc xã Đại Sơn lần thứ I, UBND xã khen thưởng 19 gia đình tiêu biểu trong phát triển kinh tế và bảo tồn văn hóa truyền thống các dân tộc.

Tương tự, Đảng ủy, UBND xã Xuân Lương vừa giao cơ quan chuyên môn rà soát, lựa chọn điển hình trong các lĩnh vực để hỗ trợ phát triển, nhân rộng. Đồng chí Đinh Công Hưng, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Xuân Lương cho biết: “Thông qua việc hỗ trợ, tạo điều kiện để các mô hình tiêu biểu lan tỏa, chúng tôi kỳ vọng khơi dậy tinh thần tự lực, tự cường của đồng bào, từ đó thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo bền vững tại vùng dân tộc thiểu số”.

Theo Sở Dân tộc và Tôn giáo, mặc dù kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số đã có bước phát triển song kết quả giảm nghèo chưa bền vững, khoảng cách giàu - nghèo và chênh lệch về trình độ phát triển giữa vùng dân tộc thiểu số với các vùng khác, giữa các thành phần dân tộc còn khác biệt… Xác định việc phát hiện, bồi dưỡng và nhân rộng các điển hình tiên tiến là một trong những giải pháp quan trọng nhằm tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập, đồng thời giữ gìn, phát huy giá trị bản sắc văn hóa truyền thống của đồng bào các dân tộc thiểu số, Sở Dân tộc và Tôn giáo đang xây dựng Đề án, chương trình phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2026 - 2030. Theo đó, cùng với triển khai các dự án phát triển hạ tầng, giảm nghèo, Sở Dân tộc và Tôn giáo quan tâm lựa chọn, xây dựng mô hình điểm, gương điển hình tiên tiến. Đồng chí Trương Văn Bảo, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo cho biết: “Khi đề án được thông qua, chúng tôi sẽ phối hợp với các địa phương rà soát, lựa chọn, xây dựng và nhân rộng các điển hình tiên tiến. Ưu tiên lồng ghép các nguồn lực, hỗ trợ về vốn, khoa học - kỹ thuật, xúc tiến thương mại để các mô hình phát huy hiệu quả, tạo sinh kế bền vững cho người dân”.

Bài, ảnh: Sỹ Quyết