Chuẩn hóa bộ nhận diện căn bệnh “ngồi im” của cán bộ, đảng viên

Thứ 3: 14:27 ngày 11/08/2026

Bệnh “ngồi im” của cán bộ, đảng viên gây trì trệ, ảnh hưởng phát triển, cần được nhận diện và xử lý nghiêm theo quy định mới của Đảng và Nhà nước.

Trong Quy định số 207-QĐ/TW, ngày 26/7/2026 về những điều đảng viên không được làm (thay thế Quy định số 37-QĐ/TW, ngày 25/10/2021) một số nội dung đã được đồng bộ hóa với Luật Cán bộ, công chức.

Hơn 22.000 cán bộ Đảng viên tỉnh Cà Mau học tập quán triệt Chỉ thị 07 của Bộ Chính trị.

Cụ thể, một phần của Điều 11 trong Quy định số 207-QĐ/TW có nội dung quy định đảng viên không được né tránh, đùn đẩy, sợ trách nhiệm, nói không đi đôi với làm, không làm, làm việc cầm chừng, chậm trễ trong tham mưu, đề xuất và thực hiện nhiệm vụ được giao.

Còn trong Luật Cán bộ, công chức, Điều 14 nêu rõ: Cán bộ, công chức không được trốn tránh, thoái thác, né tránh, đùn đẩy trong việc thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao.

Việc đồng bộ hóa Luật Cán bộ, công chức với các quy định về những điều đảng viên không được làm là rất cần thiết nhằm thống nhất kỷ luật đảng với kỷ luật hành chính nhà nước đối với cán bộ, công chức là đảng viên, nhằm mục tiêu nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, ngăn ngừa tham nhũng, tiêu cực và bảo đảm sự lãnh đạo tuyệt đối của Đảng đối với đội ngũ cán bộ, công chức.

Việc đồng bộ hóa là rất cần thiết còn là vì phần lớn cán bộ, công chức, viên chức giữ chức vụ hoặc làm việc trong bộ máy nhà nước đều là đảng viên; vi phạm trong thực thi công vụ cũng đồng nghĩa với việc vi phạm tư cách, đạo đức của người đảng viên.

Triệu chứng dễ nhận thấy của bệnh sợ trách nhiệm là đùn đẩy việc khó, việc nhạy cảm cho cấp dưới, cơ quan khác hoặc người khác; làm việc cầm chừng, làm lấy lệ, "giữ ghế," không dám đề xuất hay có chính kiến rõ ràng; trông chờ văn bản hướng dẫn vòng vo để kéo dài thời gian giải quyết công việc.

Quy định số 207-QĐ/TW quan tâm tới căn bệnh đùn đẩy trách nhiệm, hay còn gọi là bệnh “ngồi im” là do hiện nay tình trạng cán bộ sợ sai, sợ trách nhiệm đang cản trở sự phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Mặt khác, vấn đề kỷ cương ngày càng được siết chặt bằng hành động, những “triệu chứng ẩn” được nhận diện rõ để đưa vào các quy định cụ thể.Căn bệnh “ngồi im” có thể tồn tại dưới các triệu chứng không rõ ràng, như làm việc tắc trách, đùn đẩy bằng lời nói hoặc văn bản qua lại giữa các cơ quan.

Căn bệnh này chưa được xếp loại thành một hành vi vi phạm kỷ luật riêng biệt.Từ năm 2023, căn bệnh “sợ trách nhiệm” từng được ví như “COVID-19” mới.

Một bộ phận cán bộ, đảng viên, kể cả những người giữ cương vị lãnh đạo, quản lý, “ngồi im” chỉ để cho bản thân không bị quy trách nhiệm, bo bo giữ ghế, đẩy khó khăn cho người dân và làm đứt gãy các hoạt động kinh tế, sản xuất.

Căn bệnh “ngồi im” có thể làm cho nền kinh tế đình trệ, trong đó các dự án đầu tư công, giải ngân vốn bị chậm tiến độ hoặc "đóng băng," làm mất cơ hội phát triển và lãng phí nguồn lực quốc gia; hồ sơ, thủ tục hành chính của người dân và doanh nghiệp bị ngâm, kéo dài vô thời hạn; doanh nghiệp trong nước gặp khó khăn, còn doanh nghiệp nước ngoài thì tính đến việc chuyển dòng vốn đầu tư sang quốc gia khác.

Bộ máy quản lý cuối cùng phải hứng chịu hệ quả từ thái độ làm việc chểnh mảng của chính người trong bộ máy - động lực sáng tạo bị triệt tiêu; nhân lực bị lãng phí, người dân và doanh nghiệp mất niềm tin.

Có ý kiến cho rằng cuộc chiến chống tham nhũng quyết liệt trong thời gian gần đây đã gây ra “tác dụng phụ” là tâm lý e ngại, sợ trách nhiệm trong một bộ phận cán bộ, đảng viên - “thà đứng trước hội đồng kỷ luật hơn đứng trước hội đồng xét xử.”

Lại có ý kiến cho rằng hệ thống pháp luật, cơ chế chính sách trong nhiều lĩnh vực ở nước ta đôi khi còn chưa đồng bộ, thiếu thống nhất hoặc chưa rõ ràng, tạo ra rủi ro pháp lý cho người thực thi công vụ.

Nhưng các lập luận đó đều chỉ là nguỵ biện. Trên hết và trước hết, căn bệnh “ngồi im" bắt nguồn từ sự thiếu năng lực và thiếu bản lĩnh của người thực thi công vụ.

Khi cán bộ thiếu kiến thức, không nắm chắc quy định thì thường lúng túng khi gặp khó, không biết giải quyết vấn đề ra sao. Còn khi thiếu dũng khí, sợ va chạm, sợ bị kỷ luật thì cán bộ chọn cách an toàn là chờ đợi hoặc đẩy “quả bóng công việc” cho người khác, bộ phận khác.

Ngược lại, cán bộ, đảng viên có bản lĩnh và năng lực thì không chịu "ngồi im" mà biết biến khó khăn thành cơ hội để xử lý, dám đối mặt với thử thách mới với cái tâm trong sáng mà không sợ "mất ghế."

Suy nghĩ “không làm thì không sai” cần được loại bỏ khỏi nhận thức cán bộ, đảng viên để chuyển sang “không làm gì là sai!”

Luật Cán bộ, công chức quy định: Công chức có nghĩa vụ phải hoàn thành toàn bộ công việc được phân công đúng thời hạn và chất lượng, người nào không hoàn thành nhiệm vụ có thể bị điều chuyển sang vị trí việc làm khác thấp hơn hoặc bị thôi việc.

Còn đảng viên vi phạm quy định về những điều đảng viên không được làm theo Quy định số 207-QĐ/TW sẽ bị xem xét, xử lý kỷ luật nghiêm minh, chính xác và kịp thời theo Điều lệ Đảng.

Phát biểu kết luận Hội nghị toàn quốc sơ kết một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp vào ngày 1/7/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu các cấp các ngành phải hoàn thiện thể chế, xây dựng chính sách đồng bộ để cán bộ yên tâm công tác, khuyến khích những người dám nghĩ, dám làm.

Đồng thời, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng thẳng thắn chỉ rõ: Nếu ai thấy sợ, thấy không làm được thì nên thẳng thắn báo cáo tổ chức để bố trí công việc phù hợp hơn. Bộ máy mới không chấp nhận cán bộ không dám nghĩ, không dám làm, không dám đổi mới!