Nhà có các cháu nhỏ, ngày ngày ríu rít nên bà cũng vui. Vậy mà khi năm học mới đến, các cháu đi học còn con trai, con dâu đi làm cả ngày, căn nhà bỗng trở nên vắng vẻ. Bà bắt đầu buồn, rồi một mực đòi về quê. Cậu em họ kể, cả nhà vừa có một cuộc họp để thuyết phục bà ở lại. Ai cũng thương mẹ, nhưng chẳng biết phải làm thế nào. Để mẹ về quê thì không yên tâm vì bà tuổi đã cao, sống một mình. Giữ mẹ ở phố thì bà lại buồn, cảm thấy bí bách vì ngày nào cũng quanh quẩn trong bốn bức tường...

Tranh minh họa.

Câu chuyện ấy có lẽ không phải chuyện riêng của gia đình cậu em tôi.

Với người trẻ, một ngày bận rộn có thể trôi qua rất nhanh. Nhưng với người già ở nhà một mình, buổi sáng đã dài, buổi chiều còn dài hơn. Con cháu đi học, đi làm; những việc trong nhà cũng không có nhiều. Nếu không có hàng xóm thân quen để chuyện trò, không có một thú vui hay công việc phù hợp, sự tiện nghi của căn hộ đôi khi cũng không khỏa lấp được cảm giác cô đơn. Bởi vậy, có lẽ điều người già cần không chỉ là một chỗ ở an toàn, mà còn là một cuộc sống phù hợp với mình.

Vì thế, tôi khuyên cậu em nếu mẹ muốn về quê, trước hết các em nên lắng nghe lý do thực sự phía sau mong muốn ấy. Có thể bà nhớ căn nhà cũ, nhớ hàng xóm, nhớ những người bạn cùng tuổi, thích khu vườn nhỏ, thích buổi sáng ra chợ gặp người quen. Cũng có thể bà không muốn trở thành người “chỉ biết ngồi chờ con cháu đi làm về”. Khi hiểu điều đó, các em sẽ dễ tìm được cách dung hòa thay vì khăng khăng giữ mẹ ở lại theo ý mình.

Với người cao tuổi, thay đổi môi trường sống cũng là một việc không dễ dàng. Vì thế, nếu sức khỏe còn cho phép, quê nhà vẫn có thể là một lựa chọn, nhưng cần có sự chuẩn bị. Con cái có thể sắp xếp lại nhà cửa cho an toàn, nhờ người thân hoặc hàng xóm hỗ trợ khi cần, duy trì việc gọi điện, thăm nom thường xuyên. Quan trọng hơn là có phương án xử lý khi bà ốm đau hoặc xảy ra tình huống bất ngờ. Còn nếu bà ở cùng, các con cũng cần nghĩ đến việc tạo cho bà một nhịp sống mới. Có thể khuyến khích bà tham gia câu lạc bộ người cao tuổi, đi bộ, tập dưỡng sinh, sinh hoạt cộng đồng, chăm cây, đọc sách, làm những việc mình yêu thích...

Và có lẽ, con cháu cũng cần dành cho cha mẹ mình một điều tưởng đơn giản nhưng đôi khi lại khó thực hiện, đó là thời gian. Không nhất thiết ngày nào cũng phải đưa mẹ đi đâu đó. Một bữa cơm quây quần, một cuộc trò chuyện rôm rả, con cháu tíu tít khi đi làm, đi học về… nhiều khi quý hơn những món quà đắt tiền.

Chăm sóc cha mẹ tuổi già không nên chỉ được hiểu là đưa cha mẹ về ở cùng. Càng không nên xem đó là một “bài toán” mà con cái phải tìm cách giải cho xong. Mỗi người già có một nhu cầu, một thói quen, một ký ức và một mong muốn khác nhau. Có người thích ở gần con cháu; có người lại muốn trở về nơi mình đã sống phần lớn cuộc đời. Điều quan trọng nhất có lẽ là đừng quyết định thay người già cuộc sống mà họ phải sống.

Hãy cùng họ tìm một cách sống khiến họ cảm thấy an tâm, vui vẻ và được tôn trọng. Bởi khi cha mẹ đã đi gần hết một chặng đường dài của cuộc đời, điều họ cần đôi khi không phải là được con cái giữ thật chặt bên mình, mà là được hỏi: “Mẹ muốn sống thế nào?”. Và từ đó, cả gia đình cùng tìm ra một con đường để yêu thương, chăm sóc mà không làm cho nhau thấy khó xử.

'Tôi tự hào về quê hương mình'

BẮC NINH -  Ông Ngô Anh Thư, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng hương Bắc Ninh tại Thành phố Hồ Chí Minh: Với những người Bắc Ninh đang sinh sống tại Thành phố Hồ Chí Minh, chúng tôi luôn hướng về quê hương bằng tình cảm đặc biệt. Xa Bắc Ninh, chúng tôi càng hiểu giá trị của hai tiếng “quê nhà”.

Về quê Bác làng Sen

BẮC NINH - Trong hành trình về nguồn cội, có lẽ làng Sen - quê hương của Bác Hồ luôn là địa chỉ đỏ mà ai trong đời cũng một lần muốn tới. Tới để hiểu hơn về những năm tháng tuổi thơ của Bác. Tới để yêu kính Bác hơn. Chính vì thế mà làng Sen - quê Bác, ngôi nhà của Bác ở cả quê nội và quê ngoại đều đã trở thành ngôi nhà chung thân thương đối với mỗi người dân Việt Nam.

Nẻo về quê cũ