Nếu phải chọn một “điểm tựa ký ức” để nói về Tam Giang, nhiều người sẽ nhắc đến làng nghề ươm tơ Vọng Nguyệt. Từng vang danh khắp vùng với câu ca: “Dù ai buôn Sở bán Tần/ Không bằng Vọng Nguyệt chuyên cần ươm tơ”. Nghề ươm tơ ở đây không ồn ào, phô trương mà lặng lẽ, kiên trì, bền bỉ như chính những con người Tam Giang.

Lãnh đạo Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ xã Tam Giang cùng các xã lân cận ký giao ước quê hương.

Rời Vọng Nguyệt, ta lại bắt gặp một miền ký ức khác ngọt ngào không kém ở thôn Đoài. Nếu Vọng Nguyệt nổi tiếng với những dải lụa đào tinh xảo thì thôn Đoài là nơi gìn giữ hồn quê qua những món bánh đa giòn rụm và kẹo dồi ngọt bùi. Ấy là nét đặc trưng văn hóa truyền thống của làng quê xưa còn lưu giữ. Trong tâm khảm mỗi người dân Tam Giang, tiếng giòn rụm hay vị thơm nồng của lạc rang, mạch nha chính là dư vị của tuổi thơ, là bóng hình của những người bà, người mẹ tảo tần bên bếp lửa.

Những mẻ kẹo dồi trắng tinh, chiếc bánh đa thơm mùi vừng rang bùi quện với hương gạo mới không chỉ là sinh kế mà là sợi dây tình cảm thắt chặt tình làng, nghĩa xóm qua bao thăng trầm thời gian. Dù từng có giai đoạn đứng trước nguy cơ mai một, song những nghề truyền thống ấy đang dần thích ứng với nhu cầu hiện nay, góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa và tạo điểm nhấn riêng cho Tam Giang.

Ông Nguyễn Bá Thảo, Trưởng thôn Đoài, Trưởng Ban Quản lý di tích cấp quốc gia Đền thờ Đức thánh Tam Giang (Đền Xà) giới thiệu với du khách về di tích.

Xã Tam Giang hiện nay được thành lập trên cơ sở hợp nhất hai xã Tam Giang và Hòa Tiến cũ với diện tích gần 15 km², quy mô dân số hơn 25.000 người, 10 thôn. Địa phương không chỉ mở rộng về địa giới hành chính mà còn mở ra một không gian phát triển mới. Sau sáp nhập, bộ máy chính quyền địa phương nhanh chóng ổn định, tình hình chính trị - xã hội giữ vững; an ninh, trật tự được bảo đảm; đời sống Nhân dân từng bước cải thiện. Đảng ủy xã lãnh đạo tổ chức thành công Đại hội đại biểu lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030.

Đền thờ Lý Thường Kiệt có diện tích 8,7 ha ở thôn Như Nguyệt, xã Tam Giang khánh thành năm 2018.

Bức tranh kinh tế của Tam Giang năm 2025 cho thấy nhiều gam màu tươi sáng, dấu ấn khởi sắc. Tổng giá trị thu từ nền kinh tế năm 2025 ước đạt hơn 1.285 tỷ đồng, thu nhập bình quân đầu người đạt khoảng 75 triệu đồng/năm. Toàn xã hiện có hơn 8.300 lao động tham gia các ngành nghề nông thôn, tiểu thủ công nghiệp, thương mại - dịch vụ và làm việc tại các khu, cụm công nghiệp lân cận.

Cùng với nông nghiệp, khu vực tiểu thủ công nghiệp và dịch vụ trở thành động lực tăng trưởng quan trọng. Đi giữa thôn Đoài hôm nay, mùi hương mạch nha quyện trong gió như lời nhắc nhớ về nguồn cội nhưng nhịp sản xuất đã khác xưa. Những xưởng làm bánh đa, kẹo dồi nay đỏ lửa đều hơn. Các cơ sở đưa máy móc vào hỗ trợ khâu sản xuất để nâng cao năng suất, giữ nguyên hương vị đặc trưng, đưa đặc sản quê hương đi khắp các tỉnh, thành. Đó chính là cách Tam Giang giữ gìn tinh hoa từ quá khứ để tự tin viết tiếp câu chuyện của tương lai.

Cây gạo nơi ngã ba sông Cầu và sông Cà Lồ.

Kết quả phát triển kinh tế - xã hội được thể hiện rõ nét trên diện mạo hạ tầng nông thôn. Chỉ trong năm 2025, Tam Giang đã xây mới, cải tạo, nâng cấp gần 7 km đường giao thông, lắp đặt hệ thống chiếu sáng đồng bộ. Giáo dục và y tế tiếp tục là những lĩnh vực được địa phương quan tâm đầu tư với 6/6 trường học đạt chuẩn quốc gia. Đây là những hình ảnh, con số phản ánh sự ưu tiên cho con người - nhân tố cốt lõi của phát triển bền vững.

Năm 2025, những cơn bão lớn gây ảnh hưởng không nhỏ đến Tam Giang. Nước sông Cầu dâng cao uy hiếp tuyến đê, trong hoàn cảnh ấy, tinh thần đoàn kết cộng đồng càng tỏa sáng. Hàng nghìn cán bộ và người dân đã chung sức bảo vệ đê, giữ an toàn cho các khu vực xung quanh. Sau lũ, tình làng, nghĩa xóm được phát huy, mọi người giúp nhau ổn định cuộc sống, đồng thời củng cố sức mạnh cộng đồng, để người dân chủ động hơn trong ứng phó thiên tai.

Chiều xuống, mặt trời khuất dần sau lũy tre, khói bếp bảng lảng bay lên từ những mái nhà. Nơi mà Vọng Nguyệt có nồi kén sôi, guồng tơ quay đều hay thôn Đoài có mùi thơm của lạc vừng rang thoang thoảng trong gió. Quá khứ và hiện tại, truyền thống và đổi mới cứ thế đan cài. Tam Giang không ồn ào nhưng người ta có thể cảm nhận rõ một vùng quê đậm đà bản sắc đang từng bước phát triển vững chắc./.

Về Tam Giang, nghe vọng tiếng xưa

BẮC NINH - Trận chiến sông Như Nguyệt oai hùng của quân và dân Đại Việt chống quân Tống xâm lược cùng bài thơ thần “Nam quốc sơn hà” đã đi vào sử sách được gần 1 thiên niên kỷ, là niềm tự hào to lớn của các thế hệ người dân nước ta. 

Hơn 1.000 người tham gia tổng vệ sinh môi trường tại xã Tam Giang

BẮC NINH - Sáng 12/10, hơn 1.000 người thực hiện tổng vệ sinh môi trường sau khi nước rút tại 2 thôn Diên Lộc và Đồng Nhân, xã Tam Giang. 

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đào Quang Khải giải quyết kiến nghị của xã Tân Chi, doanh nghiệp tại xã Tam Giang

BẮC NINH - Sáng 17/12, đồng chí Đào Quang Khải, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh cùng lãnh đạo các sở, ngành họp bàn giải quyết kiến nghị của xã Tân Chi về vướng mắc trong thực hiện dự án đấu giá quyền sử dụng đất tạo vốn xây dựng nông thôn mới xã Lạc Vệ (huyện Tiên Du trước đây, nay là xã Tân Chi); kiến nghị của Công ty đầu tư phát triển hạ tầng Hải Quân về dự án tại xã Tam Giang.