Nhiệm vụ trọng tâm thực hiện Nghị quyết 71-NQ/TW trong giai đoạn tới

Thứ 3: 17:40 ngày 08/09/2026

BẮC NINH - Sau một năm thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, Thông báo số 160-TB/VPTW nêu rõ những nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn tới: bảo đảm trường, lớp và giáo viên; đổi mới cách dạy, cách học; phát triển nguồn nhân lực; ứng dụng trí tuệ nhân tạo và đề cao trách nhiệm người đứng đầu.

Đi thẳng đến nội dung

Interactive

Nghị quyết 71-NQ/TWTừ hoàn thiện thể chế đến đổi mới thực chất giáo dục

Sau một năm thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, trọng tâm giai đoạn tới là chuyển mạnh từ hoàn thiện thể chế, chính sách sang tổ chức thực hiện, tạo kết quả cụ thể, thực chất; tập trung giải quyết những vấn đề cốt lõi về trường lớp, giáo viên, chất lượng giáo dục, nguồn nhân lực, chuyển đổi số, AI và trách nhiệm của người đứng đầu.

6nhóm nhiệm vụ
trọng tâm

Khám phá nội dung ↓

Nhìn nhanh

Một chuyển động xuyên suốt

Từ hoàn thiện thể chế, chính sách đến tổ chức thực hiện; từ đếm công việc đến đo mức độ giải quyết vấn đề và tác động thay đổi thực tế.

TừHoàn thiện thể chế, chính sách

SangTổ chức thực hiện, tạo kết quả cụ thể, thực chất

01Đưa Nghị quyết
vào cuộc sống 02Đủ trường, đủ lớp,
đủ giáo viên 03Đổi mới thực chất
từ bên trong 04Chuẩn bị nhân lực
và nhân tài 05Chuyển đổi số
và AI 06Trách nhiệm
người đứng đầu

Tổ chức thực hiện

Chuyển mạnh sang tổ chức thực hiện

Mục tiêu: Đưa Nghị quyết vào cuộc sống, tạo kết quả cụ thể, thực chất.

Rà soát toàn bộ Chương trình hành động; bổ sung nhiệm vụ còn thiếu, kịp thời tháo gỡ điểm nghẽn mới phát sinh.

Rõtrách nhiệm
và kết quả

Cơ quan, đơn vị, cá nhân chịu trách nhiệm
Nội dung công việc
Thời hạn hoàn thành
Nguồn lực thực hiện
Sản phẩm đầu ra
Kết quả cuối cùng cần đạt

TừĐếm số lượng công việc đã hoàn thành

→

SangĐo mức độ giải quyết vấn đề và tác động thay đổi thực tế

Lựa chọn việc trọng tâm, trọng điểm có khả năng tạo chuyển biến lớn; không ban hành quá nhiều chương trình, đề án nếu không thật sự cần thiết. Đây là yêu cầu xuyên suốt trong giai đoạn tiếp theo.

Điều kiện thiết yếu

Bảo đảm “đủ trường, đủ lớp, đủ giáo viên”

Mục tiêu: Từng bước giải quyết căn bản thiếu hụt về trường, lớp, giáo viên.

Đủ trường

Đủ lớp

Đủ giáo viên

Sắp xếp nguồn lực theo biến động dân số

Xây dựng lộ trình cụ thể, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn.
Sắp xếp, điều phối mạng lưới trường lớp và giáo viên; tránh nơi thừa, nơi thiếu, đầu tư dàn trải, sử dụng nguồn lực kém hiệu quả.
Không lấy mục tiêu giảm đầu mối làm thành tích.
Quy hoạch đất giáo dục trong các dự án đô thị; chuyển đổi công năng trụ sở dôi dư và cơ sở nhà đất phục vụ giáo dục, y tế.

Địa bàn, nhóm cần ưu tiên

Vùng sâu, vùng xaBiên giới, hải đảoVùng đồng bào dân tộc thiểu sốĐô thị, khu công nghiệpĐịa bàn tăng dân số cơ học nhanhNgười khuyết tật, trẻ em yếu thế, có hoàn cảnh khó khăn

“Không để một học sinh nào bị hạn chế cơ hội học tập vì thiếu trường, thiếu lớp, thiếu giáo viên.”
“Không để chất lượng giáo dục và tương lai của học sinh phụ thuộc vào nơi được sinh ra và lớn lên.”

Chất lượng giáo dục

Tạo đổi mới thực chất từ bên trong ngành Giáo dục

Giảm

Truyền thụ một chiềuHọc thuộcHọc đối phóHọc chỉ để thi

Tăng

Tự họcThực hànhTrải nghiệmTư duy độc lậpSáng tạoNăng lực giải quyết vấn đề

Nếu cách thi, cách đánh giá không thay đổi thì rất khó thay đổi cách dạy và cách học.

Giảm việc hình thức cho giáo viên

Giảm thủ tục hành chính, hội họp, báo cáo và những công việc hình thức; tăng thời gian dành cho chuyên môn và học sinh.

Nguồn nhân lực

Giáo dục đi trước để chuẩn bị nguồn nhân lực và nhân tài

Một nền giáo dục tiên tiến phải đồng thời thực hiện hai nhiệm vụ, vừa nâng cao mặt bằng chung, vừa tạo ra những đỉnh cao về chất lượng.

Nhiệm vụ 1

Nâng cao mặt bằng chung

Nâng cao kỹ năng lực lượng lao động.
Khắc phục tỷ lệ lao động có bằng cấp, chứng chỉ còn thấp.
Giáo dục nghề nghiệp gắn với doanh nghiệp và thị trường lao động.
Đào tạo lực lượng lao động kỹ năng cao.

Nhiệm vụ 2

Tạo đỉnh cao về chất lượng

Đào tạo nhân lực tinh hoa, nhân lực công nghệ chiến lược.
Tập trung các lĩnh vực then chốt, quyết định sức cạnh tranh quốc gia.
Xác định rõ lộ trình đến năm 2030 và 2045.
Phát hiện sớm, đào tạo, thu hút, sử dụng và trọng dụng nhân tài.
Giáo dục đại học trở thành trung tâm đào tạo nhân tài, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo, tạo tri thức và công nghệ mới.

Chuỗi liên kết cần hình thành

Dự báo nhu cầu nhân lựcTuyển sinhĐào tạoNghiên cứuDoanh nghiệpGiải quyết việc làm

Chuyển đổi số và AI

Công nghệ là phương tiện, con người là trung tâm

Vai trò mới của giáo viên

Từ truyền đạt kiến thức sang dẫn dắt tư duy

Truyền cảm hứng; phát hiện, bồi dưỡng năng lực; giáo dục nhân cách; hướng dẫn người học sử dụng tri thức có trách nhiệm.

Không để AI
suy nghĩ thay
người học.

Sử dụng AI để giúp người học

Nâng cao tri thức, phát triển tư duy

Nâng cao tri thức; phát triển năng lực tư duy; tăng khả năng sáng tạo.

Dữ liệu giáo dục

Hạ tầng chiến lược

“Đúng, đủ, sạch, sống,
thống nhất, dùng chung”

Hoàn thiện và kết nối

Hoàn thiện dữ liệu học sinh; xây dựng cơ sở dữ liệu văn bằng quốc gia; kết nối với các cơ sở dữ liệu quốc gia và VNeID; tiến tới hồ sơ số học tập suốt đời của mỗi công dân.

Số hóa và xác thực

Số hóa đầy đủ văn bằng, chứng chỉ; xử lý, ngăn chặn bằng giả, chứng chỉ giả. Dữ liệu đã số hóa, xác thực thì không yêu cầu người dân cung cấp lại giấy tờ hoặc chứng thực.

Phân tích và phục vụ

Dùng dữ liệu để “bắt mạch” chất lượng giáo dục và thực trạng nguồn nhân lực; phục vụ phân luồng, hướng nghiệp, tuyển sinh, dự báo nhân lực và hoạch định chính sách.

Lãnh đạo, quản lý

Xác định rõ trách nhiệm người đứng đầu

Chính sách→Thực tiễn→Kết quả

Không chỉ dừng ở tham mưu chính sách, văn bản mà phải lãnh đạo sự đổi mới toàn ngành.

Phân cấp, phân quyền phải đi đôi với nâng cao năng lực thực thi; không để cơ sở không đủ cán bộ, năng lực và công cụ.

Cán bộ quản lý giáo dục phải tăng cường đi cơ sở; lắng nghe giáo viên, học sinh, phụ huynh và doanh nghiệp.

Chính sách phải xuất phát từ thực tiễn, tháo gỡ vấn đề của thực tiễn và được kiểm nghiệm bằng kết quả thực tiễn.

Giáo dục là trách nhiệm của toàn hệ thống chính trị và xã hội; mỗi cơ quan, địa phương phải chịu trách nhiệm về phần việc của mình. Không “khoán trắng” cho ngành Giáo dục.

Kiểm tra, giám sát, kiểm đếm phải gắn với trách nhiệm cá nhân người đứng đầu.

Việc chậm tiến độ phải xác định rõ

Nguyên nhânChủ thể chịu trách nhiệmThời hạn hoàn thành

Khó khăn vượt thẩm quyền phải báo cáo kịp thời, không để tích tụ thành điểm nghẽn.

Năm học 2026–2027

Dấu mốc chuyển trạng thái

Từ tạo nền tảng cho đổi mới sáng tạo→Sang đổi mới thực chất, nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên, học sinh và nguồn nhân lực quốc gia

Những nhiệm vụ trọng tâm nêu trên cho thấy, việc thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW trong giai đoạn tới phải chuyển mạnh từ xây dựng thể chế, chính sách sang tổ chức thực hiện. Từng nhiệm vụ cần xác định rõ cơ quan, đơn vị, cá nhân chịu trách nhiệm; thời hạn hoàn thành; nguồn lực bảo đảm; sản phẩm đầu ra và kết quả cần đạt. Hiệu quả không chỉ được đo bằng số lượng công việc hoàn thành mà quan trọng hơn là những vấn đề được giải quyết và chuyển biến thực tế trong giáo dục.

Bảo đảm “đủ trường, đủ lớp, đủ giáo viên” là điều kiện thiết yếu để mọi học sinh được tiếp cận giáo dục có chất lượng. Việc sắp xếp mạng lưới trường, lớp và đội ngũ giáo viên phải phù hợp với biến động dân số, khắc phục tình trạng nơi thừa, nơi thiếu; đồng thời ưu tiên các địa bàn và nhóm đối tượng còn nhiều khó khăn. Mục tiêu xuyên suốt là không để cơ hội học tập và tương lai của học sinh bị giới hạn bởi nơi các em sinh ra, lớn lên.

Đổi mới giáo dục trước hết phải bắt đầu từ bên trong ngành, từ quản trị nhà trường, xây dựng đội ngũ giáo viên đến nội dung, phương pháp dạy học, kiểm tra, thi và đánh giá. Cần giảm lối truyền thụ một chiều, học thuộc lòng, học chỉ để thi; tăng cường tự học, thực hành, trải nghiệm, tư duy độc lập, sáng tạo và năng lực giải quyết vấn đề. Phát triển toàn diện con người, xây dựng văn hóa, đạo đức và kỷ cương trường học phải trở thành yêu cầu thực chất, không dừng ở phong trào hay khẩu hiệu.

Giáo dục phải đi trước một bước trong chuẩn bị nguồn nhân lực và bồi dưỡng nhân tài cho đất nước. Nâng cao mặt bằng kỹ năng của lực lượng lao động cần được tiến hành đồng thời với đào tạo nhân lực tinh hoa, nhân lực cho các ngành công nghệ chiến lược và những lĩnh vực quyết định năng lực cạnh tranh quốc gia. Phải gắn kết chặt chẽ dự báo nhu cầu nhân lực với tuyển sinh, đào tạo, nghiên cứu khoa học, nhu cầu của doanh nghiệp và giải quyết việc làm.

Chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo mở ra những phương thức mới trong dạy, học và quản trị giáo dục, nhưng công nghệ chỉ là phương tiện, con người vẫn phải giữ vị trí trung tâm. Trí tuệ nhân tạo cần hỗ trợ người học mở rộng tri thức, phát triển tư duy và năng lực sáng tạo, không làm thay hoạt động suy nghĩ. Cùng với đó, dữ liệu giáo dục phải được xây dựng theo yêu cầu “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung”, vừa phục vụ người dân, vừa nâng cao chất lượng quản lý và hoạch định chính sách.

Kết quả thực hiện các nhiệm vụ trên phụ thuộc trước hết vào năng lực lãnh đạo, quản lý và trách nhiệm của người đứng đầu. Phân cấp, phân quyền phải đi đôi với năng lực thực thi và cơ chế kiểm tra, giám sát; chính sách phải xuất phát từ thực tiễn và được đánh giá bằng kết quả cụ thể. Vì vậy, năm học 2026–2027 phải trở thành dấu mốc chuyển từ tạo lập nền tảng sang đổi mới thực chất, tạo chuyển biến rõ rệt về chất lượng giáo dục, đội ngũ nhà giáo và nguồn nhân lực quốc gia.

Trần Đức (thực hiện)