Có những ngày chẳng vì lý do gì mà tôi nhớ quê đến lạ. Chỉ là một buổi chiều tan làm, nhìn nắng nghiêng trên mái nhà ai đó, tự nhiên trong đầu hiện lên mùi lúa chín. Mùi ấy đã theo tôi từ thuở còn nhỏ, bám vào quần áo, mái tóc, vào cả những giấc ngủ trưa dưới hiên nhà. Đi qua bao năm, sống ở nơi có đủ mọi mùi hương của phố xá, tôi vẫn chưa quên được mùi thơm rất riêng của đồng ruộng mỗi khi vào mùa gặt.

Ảnh minh họa.

Hồi đó, nhà tôi không khá giả, sống nhờ mấy công ruộng. Mùa nào việc nấy, hết gieo mạ rồi cấy lúa, bón phân... lại chờ đến ngày gặt. Tôi nhớ rõ những buổi sáng còn chưa kịp tỉnh ngủ đã nghe tiếng ba gọi má dậy, hai người lục đục chuẩn bị ra đồng. Trời còn tối, tiếng dép lẹp xẹp ngoài sân nghe quen đến mức bây giờ nghĩ lại vẫn thấy như mới hôm qua.

Bây giờ về quê, nhiều thứ đã đổi khác. Máy gặt chạy một vòng là xong cả thửa ruộng. Người làm đồng cũng ít hơn trước. Ba má cũng già đi lúc nào không hay. Tôi nhìn mái tóc bạc của hai người mà chợt giật mình. Thì ra thời gian không chỉ đi qua mình, nó còn lặng lẽ đi qua cả những người mình thương nhất.

Có lần má gọi điện, chỉ nói một câu rất nhẹ: "Năm nay lúa trúng lắm con à". Tôi nghe xong mà nghẹn. Má không kể mình cực thế nào, cũng không nói giá lúa bao nhiêu. Chỉ cần biết lúa được mùa là giọng má vui. Hạnh phúc của người làm ruộng giản dị là vậy.

Càng lớn, tôi càng hiểu vì sao người quê thương ruộng đồng. Đó không chỉ là nơi kiếm sống. Ở đó có tuổi trẻ của ba, có những tháng năm lam lũ của má, có tiếng cười của anh em tôi những ngày còn nhỏ. Mỗi thửa ruộng đều giữ lại một phần ký ức của gia đình. Có khi chỉ cần bước chân xuống bờ đất cũ, mọi chuyện tưởng đã quên lại hiện về rõ mồn một.

Đôi lúc tôi nghĩ, con người ta đi nhiều nơi để tìm cuộc sống tốt hơn, điều đó chẳng có gì sai. Nhưng dù đi đâu, trong lòng vẫn luôn có một khoảng dành cho quê nhà. Không phải vì quê đẹp hơn nơi khác, mà vì ở đó có những người thương mình vô điều kiện.

Có lẽ rồi một ngày nào đó, những mùa lúa sẽ vẫn nối tiếp nhau, cánh đồng vẫn vàng theo năm tháng, còn chúng ta thì già đi. Chỉ mong đến lúc tóc cũng bạc như ba má bây giờ, tôi vẫn còn nhớ được mùi lúa chín của quê mình. Bởi có những thứ nếu đã quên, con người sẽ chẳng còn biết mình đã lớn lên từ đâu.

Thao thiết sông quê

 

Hương nắng

 

Ngày về