Sự phát triển như vũ bão của khoa học công nghệ mang lại nhiều tiện ích cho người dân. Chỉ cần một chiếc điện thoại thông minh trên tay hay ngồi trước máy tính kết nối Internet là có thể giao tiếp với cả thế giới. Song chính những “khoảng trống” về kỹ năng số của không ít người dân đang bị kẻ xấu lợi dụng để thực hiện hành vi lừa đảo.

Hàng loạt vụ lừa đảo chiếm đoạt tiền trong tài khoản hoặc chuyển tiền qua ngân hàng được cơ quan công an triệt phá, báo chí tuyên truyền cảnh báo các thủ đoạn mới của tội phạm song vẫn có nhiều người bị lừa. Đã qua thời cán bộ công an, điện lực, ngân hàng… gọi điện thoại, nhắn tin. Giờ đây, người gọi điện thoại có thể là bố mẹ, vợ chồng, con… bằng video trên Facebook, Zalo nhưng vẫn là giả danh. Các đối tượng lừa đảo vận hành một “dây chuyền công nghệ” được thiết kế bài bản, tổ chức chặt chẽ, chỉ cần bất cứ người dân nào lơ là, thiếu cảnh giác là dễ dàng sập bẫy.

Các đường dây tội phạm liên tục thay đổi phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, phức tạp hơn. Tội phạm mạng dường như luôn thường trực thu thập thông tin, xây dựng kịch bản và giăng bẫy người dân. Có không ít người bị lừa mất rất nhiều tiền, thậm chí nhiều lần vẫn không lý giải được tại sao các đối tượng lừa đảo trên mạng lại biết rõ về mình đến thế.

Một điều tra viên Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Công an thành phố Bắc Ninh) chia sẻ: Việc sử dụng mạng xã hội hằng ngày của người dân đang có những “lỗ hổng” mất kiểm soát. Thói quen mua hàng online, yêu cầu để lại thông tin cá nhân như họ tên, địa chỉ, số điện thoại, số tài khoản ngân hàng… vô hình trung trở thành “mỏ dữ liệu” cho các đường dây tội phạm theo dõi, lợi dụng thu thập, lấy cắp thông tin. Khi có sẵn một “hồ sơ”, bước tiếp theo là các kịch bản được soạn thảo chi tiết, phân công từng nhóm đối tượng gọi điện, thao túng tâm lý để chiếm đoạt tiền hoặc quyền kiểm soát tài khoản ngân hàng của người dân.

Việc tham gia Công ước Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng mở ra cơ hội cho Việt Nam tăng cường hợp tác với các quốc gia trên thế giới, tiếp cận công nghệ mới cùng kỹ năng quản trị hiện đại. Một trong những bước tiến quan trọng là việc đẩy mạnh định danh cá nhân trên hệ thống dữ liệu dùng chung, từng bước hình thành môi trường mạng an toàn, minh bạch, hiện đại cho người dân, doanh nghiệp.

Các đối tượng lừa đảo trên không gian mạng hoạt động xuyên biên giới xu hướng sẽ còn gia tăng với thủ đoạn ngày càng tinh vi hơn. Giải pháp căn cơ và lâu dài nhất để phòng ngừa vẫn là nâng cao kỹ năng và sức đề kháng của người dân trên không gian số. Mỗi người cần thường xuyên kiểm tra, cập nhật các tính năng bảo mật của điện thoại, máy tính, tài khoản ngân hàng và mạng xã hội.

Hạn chế việc chia sẻ thông tin, hình ảnh người thân, số thẻ ngân hàng, mã OTP hay chuyển tiền cho người chưa được xác thực… để không bị lợi dụng biến thành “đạo cụ” của các đối tượng lừa đảo. Thường xuyên nhắc nhở người thân, nhất là trẻ vị thành niên, người cao tuổi không mua bán, cho tặng tài khoản ngân hàng, sim điện thoại, nhận quà tặng qua tin nhắn hay gọi điện. Chủ động báo cho cơ quan công an hay chính quyền khi phát hiện đối tượng, hành vi có dấu hiệu lừa đảo.

Không gian mạng chỉ thực sự an toàn khi mỗi người dân trở thành “nhà thông thái”, tỉnh táo trước bàn phím điện thoại hay máy tính khi sử dụng mạng xã hội.

Văn hóa kinh doanh

BẮC NINH - Giữa tuần trước, trên đường đến cơ quan tôi ghé vào cửa hàng kinh doanh xăng dầu để mua xăng. Thời điểm đầu giờ sáng nên nhiều người cũng có nhu cầu như tôi song đều không mua được vì cây xăng treo biển “hết hàng”. Đáng chú ý, đây không phải lần đầu tôi gặp tình huống như thế.

Tăng trách nhiệm của chính quyền cơ sở

  

Khát vọng lớn, trách nhiệm lớn

BẮC NINH - Ngày 20/9/2026, Nghị quyết số 39/2026/QH16 của Quốc hội về việc thành lập thành phố Bắc Ninh chính thức có hiệu lực. Một dấu mốc quan trọng được mở ra trên hành trình phát triển của vùng đất Kinh Bắc giàu truyền thống lịch sử, văn hiến và cách mạng.